Romanse dla nastolatek bez scen erotycznych

Gdybym miał wskazać jedną książkę na start dla trzynastolatki, byłaby to ta. Pierwsza miłość dwóch chłopaków opowiedziana obrazem, slow burn, w którym na pocałunek czeka się tak samo niecierpliwie jak bohaterowie, i ciepło, które ani razu nie zamienia się w lukier. Przy okazji mądrze pokazuje przemoc rówieśniczą i relację, w której ktoś przekracza granice - świetny pretekst do rozmowy o zgodzie, bez moralizowania. Minusy: fabułę da się przewidzieć, a tom urywa się w najciekawszym momencie.

Klasyczny wyciskacz łez i pewnie najczęściej polecana książka o miłości dla młodzieży. Scen erotycznych tu nie ma, za to jest masa zdań do wypisania w zeszycie i dojrzały portret nastolatków bez klisz. Uprzedzam jednak: to historia miłosna, która toczy się w cieniu nieuleczalnej choroby, a jej tematem jest przemijanie - wrażliwa trzynastolatka będzie płakać i dobrze, żeby miała potem z kim pogadać. Mój zarzut z recenzji zostaje: chwilami wszystko jest tu zbyt piękne, żeby było prawdziwe.

Najwyżej oceniona książka na tej liście i dobry wybór dla kogoś, kto ma dość wzdychania. Formalnie to historia o zakochaniu, ale tak naprawdę o tym, jak łatwo pokochać własne wyobrażenie o drugiej osobie zamiast niej samej - lekcja, która przyda się trzynastolatce bardziej niż kolejny książę z bajki. Opowiada ją chłopak, więc sprawdzi się też u brata. Uprzedzam: trzecia część się dłuży, a zakończenie nie domyka wszystkiego tak, jak by się chciało.

Najniższa ocena dla koneserów w całym tym zestawieniu i nie odwołuję ani słowa: świat z kartonu, trójkąt miłosny ze schematu i rywalki podzielone na „tę złą” i „tę miłą”. Ale dla trzynastolatki, która kocha suknie, bale i Kopciuszka z transmisją na żywo, to działa - czyta się błyskawicznie, sceny z Maxonem są naprawdę urocze, a dalej niż pocałunki nic się nie posuwa. Jedna rzecz do obgadania: związek z Aspenem to nocne schadzki, urażona duma i wieczne poświęcanie się, a książka ani razu nie pyta, czy to zdrowe. I przygotuj następny tom, bo ten kończy się w pół drogi.

Jedyna książka ze świata Monetów, której dałem próg 13 lat - i rzeczywiście scen erotycznych tu nie ma. Lissy jest pyskata, aktywna i dużo ciekawsza niż Hailie z pierwszego tomu serii, a rodzinne sceny naprawdę bawią. Ale to karta z gwiazdką dla rodzica: tajemniczy chłopak zatrzymuje cudzy telefon, nęka anonimami z kolejnych numerów i wyciąga nóż, a narracja podaje to jako ekscytujący flirt. Brak scen 18+ nie znaczy, że wzorzec relacji jest dobry - przy tej książce warto o tym pogadać.

Pierwsza miłość na prywatnej wyspie, sceny na dachu i na plaży - a mimo to najmniej „romansowa” książka w tej sekcji. Pod wakacyjnymi dekoracjami siedzi thriller psychologiczny o rodzinie, pieniądzach i przemilczeniach, a finał boli naprawdę. Dla czternastolatki, która lubi zagadki i chce czegoś więcej niż randek; nie dla takiej, która szuka lekkiego romansu na leżak. Poszatkowana, poetycka narracja nie każdemu podejdzie.

Pierwszy tom serii, która podbiła polski Wattpad, i najlepszy przykład na to, że pikanteria i wiek to dwie różne skale. Scen erotycznych brak, ale jest żałoba po mamie i babci oraz bracia z mrocznymi sekretami, więc próg wieku jest wyższy niż przy „Heartstopperze”. Wątek miłosny stoi tu z boku - pierwsze skrzypce grają bracia i rodzinne tajemnice. Czyta się błyskawicznie; gorzej, że emocje są częściej opowiedziane niż pokazane, a Hailie długo jest bierna.

Tu zauroczenie wreszcie wychodzi na pierwszy plan: Hailie wzdycha do Leo, a wszystko toczy się na bardzo wolnym ogniu. Na plus w kontekście tego zestawienia - rozmowa Willa o seksie i zgodzie, jedna z najlepszych scen w książce. Na minus kontrola podana jako czułość: nadajnik w telefonie, powiadomienia z karty i ochroniarz w szkole, które bohaterka w końcu uznaje za urocze. Żeby tu dojść, trzeba przeczytać obie części „Królewny”, a po tej książce uwaga - część druga „Perełki” wyraźnie podkręca i pikanterię, i ciężar tematów.

Najlepiej napisana książka w tej sekcji i dowód, że trójkąt miłosny nie musi być wydmuszką: wybór między Gale'em a Peetą to tu wybór między dwoma sposobami życia, a nie drużyna na koszulce. Scen erotycznych brak, ale przemoc jest - egzekucje, chłosta i tortury, opisane bez epatowania, za to tak, że zostają w głowie. To drugi tom, więc zacznij od „Igrzysk śmierci”, i miej pod ręką trzeci, bo koniec urywa się w najgorszym możliwym momencie.

Romans dla tych, które mają dość słodyczy: Tris i Cztery kłócą się, mają przed sobą sekrety i uczą się sobie ufać w środku wojny domowej. Relacja pełna tarć, bez sielanki i bez scen łóżkowych. Uprzedzam: drugi tom „Niezgodnej” jest mroczny - żałoba, trauma, giną postacie, które zdążyło się polubić, a humoru prawie tu nie ma. Bez pierwszego tomu łatwo się pogubić.

Romantasy, które spokojnie można dać piętnastolatce - w odróżnieniu od „Czwartego skrzydła”, które w tym samym gatunku dostało u mnie próg 18 lat. Enemies to lovers, sztylet przy gardle zamiast komplementów, nocne lekcje walca i iskrzenie przy każdym dotyku, ale erotyki tu nie ma. Jako literatura jest słabsza: świat z gotowych klocków, styl na trzy przymiotniki i dołeczki co kilka stron. Wyższy próg wieku to zasługa turnieju na śmierć, a finał kończy się cliffhangerem.