Leigh Bardugo - kolejność czytania książek ze świata Griszów

Leigh Bardugo - kolejność czytania, którą polecam, to kolejność wydania: najpierw Trylogia Grisza („Cień i kość”, „Oblężenie i nawałnica”, „Zniszczenie i odnowa”), potem dylogia „Szóstka wron” i „Królestwo kanciarzy”, a na końcu dylogia o Nikołaju, czyli „Król z bliznami” i „Rządy wilków”. Jest też skrót: możesz zacząć od „Szóstki wron”, mojej najwyżej ocenionej książki Bardugo, bo to osobna historia - licz się tylko z tym, że zdradza część tego, jak skończyła się trylogia. Przeczytałem i oceniłem cztery książki z tego świata, a niżej rozpisuję resztę i podpowiadam, gdzie wcisnąć baśnie z „Języka cierni”.

1. „Cień i kość” (2012, po polsku 2013) - początek historii Aliny Starkov
2. „Oblężenie i nawałnica” (2013, po polsku 2014 jako „Szturm i grom”)
3. „Zniszczenie i odnowa” (2014, po polsku 2015 jako „Ruina i rewolta”) - finał trylogii
4. „Szóstka wron” (2015, po polsku 2016) - nowa ekipa i skok na Lodowy Dwór
5. „Królestwo kanciarzy” (2016, po polsku 2017) - finał dylogii
6. „Język cierni” (2017, po polsku 2017) - baśnie, pasują w dowolne miejsce
7. „Król z bliznami” (2019, po polsku 2019)
8. „Rządy wilków” (2021, po polsku 2021) - finał dylogii o Nikołaju

Uwaga na tytuły tomów 2 i 3. Trylogia wyszła po polsku dwa razy: najpierw w Papierowym Księżycu jako „Cień i kość”, „Szturm i grom” i „Ruina i rewolta”, a w 2019 roku w nowym przekładzie w MAG-u jako „Cień i kość”, „Oblężenie i nawałnica” i „Zniszczenie i odnowa”. Czytałem pierwszy tom w wydaniu MAG-a, więc używam jego tytułów.

Sortuj według ★ Ogólna 🧠 Koneser 💖 Relaksator 🌶️ Pikanteria (najmniej) Wiek (od najmłodszych) Tytuł A-Z

Książka	★ OgólnaJedna, łączna ocena książki: styl, bohaterowie, fabuła i emocje. To nie średnia z oceny konesera i relaksatora. To moja ocena z tego momentu życia. Ta sama książka za rok albo za pięć lat może trafić do ciebie mocniej albo słabiej - i to normalne.	WiekMój próg, nie oznaczenie wydawcy. Liczą się sceny intymne, ale też przemoc, używki i ciężar tematu.	🌶️ PikanteriaJak dosłowne są sceny intymne: 0-2 najwyżej pocałunki, 3-5 zasygnalizowane, 6-10 opisane wprost. To opis, nie ocena.	🧠 KoneserDla wymagających: liczy się nietuzinkowa fabuła, zwroty akcji i dobrze napisani bohaterowie.	💖 RelaksatorDla tych, którzy chcą się po prostu wciągnąć. Sztampa i płascy bohaterowie nie przeszkadzają.	Linki
Szóstka wron Leigh Bardugo	9/10	15+	2	9	8	Recenzja O czym jest
Królestwo kanciarzy Leigh Bardugo	8/10	15+	2	8	8	Recenzja O czym jest
Język cierni. Opowieści snute o północy i niebezpieczna magia Leigh Bardugo	8/10	15+	2	8	6	Recenzja O czym jest
Cień i kość Leigh Bardugo	7/10	14+	2	6	8	Recenzja O czym jest

Skąd te liczby? Jak oceniam - co znaczy każda ocena i dlaczego Twoja może być inna.

Zobacz cały ranking (146 książek) z filtrami wieku, pikanterii i sortowaniem

Od czego zacząć: od Aliny czy od Kaza?

Kolejność wydania pozwala poznać świat od podstaw, razem z Aliną: kim są griszowie, czym jest Fałda Cienia i czemu Ravka jest biedna i otoczona wrogami. „Cień i kość” to klasyczna historia o wybranej, z pałacem, balem i trójkątem miłosnym, i oceniłem ją niżej niż dylogię. Ma za to Zmrocza, jednego z najciekawszych antagonistów młodzieżowego fantasy.

Start od „Szóstki wron” ma sens, jeśli wolisz intrygę od romansu albo nie wiesz, czy Bardugo to twoja autorka. Historia Kaza zamyka się w dwóch tomach i nie wymaga znajomości trylogii. Pierwsze sto stron to jednak sporo nazw, które trylogia wprowadza po kolei, a w tle pada kilka informacji o tym, jak zakończyła się wojna w Ravce. W obu wariantach dylogia o Nikołaju idzie na sam koniec, bo spina bohaterów obu cykli.

Trylogia Grisza

Cień i kość

Leigh Bardugo

★ 7/10🧠 6💖 8🌶️ 214+

Tu poznajesz Ravkę: sierota i kartografka Alina Starkov odkrywa w sobie wielką moc i trafia pod skrzydła Zmrocza. Droga wybranej jest przewidywalna, a przyjaciel z dzieciństwa wypada blado, ale prawda o Zmroczu w połowie książki przestawia całą historię. Dobry wybór dla fanów akademii magii i najniższy próg wieku w tym zestawieniu. Finał zamyka jedną akcję, a resztę spraw zostawia kolejnym tomom.

RecenzjaO czym jest

Szóstka wron i Królestwo kanciarzy

Szóstka wron

Leigh Bardugo

★ 9/10🧠 9💖 8🌶️ 215+

Moja najwyżej oceniona książka Bardugo i jedna z najlepszych młodzieżowych fantasy na blogu. Sześcioro wyrzutków z Ketterdamu ma włamać się do Lodowego Dworu, a plan Kaza sypie się i przebudowuje w biegu, zawsze z sensem. Każde z szóstki ma przeszłość odsłanianą we właściwych momentach. To pierwszy tom dylogii, więc drugi miej pod ręką.

RecenzjaO czym jest

Królestwo kanciarzy

Leigh Bardugo

★ 8/10🧠 8💖 8🌶️ 215+

Bezpośrednia kontynuacja i finał dylogii: ekipa musi odzyskać jedną ze swoich i wydusić z kupca Van Ecka obiecane miliony. Plan ma kilka pięter, a Wylan i Jesper dostają własne historie. Chwyt z Kazem, który od dawna wiedział więcej niż reszta, z czasem się zużywa, a giełdowe kombinacje bywają nużące. Bez „Szóstki wron” nie zaczynaj.

RecenzjaO czym jest

Dylogia o Nikołaju - na koniec

Tych dwóch tomów jeszcze nie czytałem. Nikołaj to postać z Trylogii Grisza, a w dylogii wracają też bohaterowie „Szóstki wron”. Opisy wydawcy zdradzają, jak potoczyły się losy kilku postaci z obu cykli, więc nie zaglądaj do nich wcześniej.

Baśnie i legendy - kiedy je czytać

Język cierni. Opowieści snute o północy i niebezpieczna magia

Leigh Bardugo

★ 8/10🧠 8💖 6🌶️ 215+

Sześć baśni z tego świata, które zaczynają się jak znane bajki, a kończą tam, gdzie dawne wersje wolały nie zaglądać. Fabularnie nie zależy od powieści, ale polecam przerwę między trylogią a „Szóstką wron”: znasz już Ravkę, a autorka pisze w posłowiu, że „Wiedźmę z Duvy” wymyśliła jako opowieść, którą bohaterowie „Cienia i kości” mogli słyszeć w dzieciństwie. Kto lubi jednego bohatera na kilkaset stron, może się tu nudzić.

RecenzjaO czym jest

Od ilu lat i ile stron

„Cień i kość” oceniłem od 14 lat, a „Szóstkę wron”, „Królestwo kanciarzy” i „Język cierni” od 15. Pikanteria w całej czwórce jest niska: pocałunki, flirt i napięcie, bez scen erotycznych. Próg podnosi przemoc, czyli tortury, stosy i krwawe walki, a w dylogii także handel ludźmi, nałóg i hazard, pokazane poważnie i bez szczegółów. Pozostałych tomów nie oceniałem.

• „Cień i kość” - 384 strony (MAG, 2019)
• „Szóstka wron” - 496 stron (MAG, 2016)
• „Królestwo kanciarzy” - 607 stron (MAG, 2017)
• „Język cierni” - 293 strony (MAG, 2017)
• „Żywoty świętych” - 128 stron (MAG, 2021)

Inne wydania mogą mieć inną paginację. Sama dylogia o wronach to ponad 1100 stron.

A serial Netflixa?

Serial „Cień i kość” miał dwa sezony, w 2021 i 2023 roku. Pierwszy opiera się na „Cieniu i kości”, ale dokłada Kaza, Inej i Jespera z osobną historią, której w książkach nie ma - tam oba cykle toczą się oddzielnie, a „Szóstka wron” dzieje się po trylogii. Drugi sezon w skrócie przerabia tomy 2 i 3. Pod koniec 2023 roku Netflix zakończył produkcję, a zapowiadany serial o wronach nie powstał. Moja rada: najpierw książki, bo drugi sezon zdradza finał trylogii.

Po Bardugo - co dalej

„Szóstka wron” trafiła też do moich zestawień książek przygodowych dla młodzieży i książek enemies to lovers, a obie powieści Bardugo znajdziesz wśród fantasy o miłości. Fanom „Cienia i kości” polecam też Nocnych Łowców Cassandry Clare, od 14 lat. Baśniowy klimat „Języka cierni” znajdziesz też w cyklach Stephanie Garber, od 15 lat. Wszystkie oceny z bloga są w tabeli z filtrem wieku.

Pytania i odpowiedzi