O czym jest „Wierna”?

W skrócie

„Wierna” Veroniki Roth to trzeci i ostatni tom trylogii „Niezgodna”. Po ujawnieniu nagrania Edith Prior frakcje w Chicago przestają istnieć, władzę przejmuje Evelyn Johnson ze swoimi bezfrakcyjnymi, a miasto zostaje zamknięte. Tris Prior siedzi w celi w dawnej kwaterze Erudycji i chce tylko jednego: dowiedzieć się, co jest za ogrodzeniem. Szansę daje jej tajna grupa Wiernych, która chce przywrócić frakcje i wysłać ludzi poza miasto.

Po raz pierwszy w serii narrację prowadzą na zmianę Tris i Tobias. Za płotem czeka na nich Agencja Bezpieczeństwa Genetycznego, która od pokoleń obserwuje Chicago jak laboratorium, oraz prawda, która przewraca wszystko, co wiedzieli o frakcjach, Niezgodności i własnych rodzinach. Szybko się okazuje, że ludzie z zewnątrz nie są ani wybawcami, ani bezstronnymi obserwatorami.

⚠️Dalej są spoilery. Etapy fabuły zdradzają zakończenie. Jeśli nie chcesz go znać, zatrzymaj się na opisie powyżej.

Etapy fabuły

1. 1

   Miasto bez frakcji

   Tris, Christina i Cara od ponad tygodnia siedzą w celi w kwaterze Erudycji. Evelyn rozwiązała frakcje, każe ludziom mieszkać razem i wymieniać się ubraniami, a każdego, kto chce opuścić miasto, uważa za zdrajcę. Tobias udaje przed matką, że zerwał z Tris, i zostaje jej prawą ręką. Na procesie Tris dostaje serum prawdy, ale potrafi mu się opierać, więc kłamie tak, by oczyścić przyjaciółki, i wychodzi na wolność. Wieczorem Tobias zabiera ją na pierwszą prawdziwą randkę: wspinają się na metalową scenę w parku Millennium, piją wykradziony Erudytom napój i obiecują sobie koniec z kłamstwami. Evelyn mówi tymczasem synowi o nowej organizacji, której członkowie nazywają siebie Wiernymi.

2. 2

   Wierni

   Bezfrakcyjni przewracają na Michigan Avenue wielkie misy z Ceremonii Wyboru i skandują „Śmierć frakcjom”. Edward rozbija je młotem i miażdży ramię Erudycie, który próbuje go powstrzymać. Mężczyzna nie przeżywa zamieszek, a Edward ginie od kuli kogoś z tłumu. Evelyn wprowadza godzinę policyjną i patrole. Zaraz potem Wierni zaczepiają Tris w splądrowanym laboratorium, zakładają jej na głowę poszewkę z napisem „Frakcja ponad krwią” i zapraszają na zebranie o północy w siedzibie Prawości. Grupą kierują Johanna Reyes i Cara. Chcą obalić Evelyn, przywrócić frakcje i wysłać za ogrodzenie małą wyprawę. Cara wybiera Tris, Tobiasa, Christinę, Tori, Zekego i Petera; Zeke zostaje z Shauną, która porusza się na wózku, a jego miejsce zajmuje Uriah.

3. 3

   Ucieczka za płot

   Caleb zostaje skazany na śmierć jako asystent Jeanine Matthews. Tobias wyciąga go z celi, każąc mu wierzyć, że prowadzi go na egzekucję, i zabiera ze sobą. Uciekinierzy wyskakują z pociągu przy ogrodzeniu i wpadają w zasadzkę bezfrakcyjnych. Tori ginie, Tris zabija strzelającą kobietę, Tobias zostaje draśnięty w ramię. Johanna i Robert wiozą resztę ciężarówkami Serdeczności przez pola i zdradzają, że Serdeczni od lat podają serum pamięci patrolom, które zapuszczą się za daleko. Na granicy znanego świata Tris, Tobias, Caleb, Peter, Christina, Uriah i Cara ruszają wzdłuż torów.

4. 4

   Agencja Bezpieczeństwa Genetycznego

   Na torach zatrzymuje ich ciężarówka z Zoe i Amarem, dawnym instruktorem Tobiasa, którego wszyscy uważali za zmarłego. Zoe pokazuje Tris zdjęcie, na którym stoi obok jej matki. Agencja mieści się w dawnym lotnisku O’Hare, a jej dyrektor David wyjaśnia: przed wiekami rząd próbował genetycznie poprawić ludzi, zmiany uszkodziły geny, wybuchła wojna domowa, a potem powstały miasta-eksperymenty, w których geny miały się z pokolenia na pokolenie naprawiać. Frakcje były tylko częścią doświadczenia, a Niezgodni to ludzie o naprawionych genach. Tris dowiaduje się, że jej matka Natalie dorastała w Milwaukee, uciekła z domu na peryferie, skąd jako nastolatkę zabrała ją Agencja, a potem zgłosiła się do wyjazdu do Chicago, żeby powstrzymać zabijanie Niezgodnych. Z jej dziennika Tris wyczytuje, że Natalie wybrała Altruizm razem z Andrew, wbrew planom Davida. W ośrodku żyje też George Wu, brat Tori.

5. 5

   Uszkodzone geny

   Matthew i Nita badają geny Tris i Tobiasa. Wynik łamie Tobiasa: nie jest Niezgodny, ma uszkodzone geny i tylko anomalię, dzięki której zachowuje świadomość w symulacjach. W Agencji ludzi dzieli się na czystych i uszkodzonych genetycznie, a ci drudzy wykonują najprostsze prace. Tris czyta dziennik matki, a Caleb znajduje dokumenty, z których wynika, że Edith Prior zgodziła się na udział w eksperymencie i wymazanie pamięci. Tobias ogląda na monitorach, jak Evelyn skazuje Marcusa na wygnanie za płot. Nita zabiera Tobiasa do sali z drzewami genealogicznymi, a potem tunelem na peryferie, do buntowników Rafiego i Mary. Pokazuje mu i Tris dowody, że to Agencja dała Jeanine serum użyte w ataku na Altruizm, i proponuje akcję: Tobias ma wyłączyć zabezpieczenia, żeby ludzie z peryferii mogli wykraść serum pamięci. Tris nie wierzy Nicie, para się kłóci, a Tobias i tak przystaje do planu.

6. 6

   Zamach

   Matthew wyznaje Tris, że Nicie chodzi o serum śmierci. W holu ośrodka, przy rzeźbie Agencji, wybucha bomba, a Uriah zostaje ciężko ranny. Tris z Matthew docierają do laboratorium obronnego, gdzie napastnicy trzymają Davida i wstrzykują mu mieszankę serum prawdy i strachu. Tris postrzela jednego z zamachowców i Nitę, po czym wycofuje się, zasłaniając się Davidem, a kula rani ją w rękę. Agencja uznaje ją za bohaterkę. Tobias zostaje aresztowany, opowiada uzgodnioną z Nitą wersję i wychodzi warunkowo z rokiem pracy na rzecz społeczności, bo od uszkodzonych genetycznie nie wymaga się tyle, co od czystych. Uriah zapada w śpiączkę, a Tris obwinia Tobiasa i ich związek wisi na włosku.

7. 7

   Peryferie i reset

   David zaprasza Tris na zebrania rady Agencji, a ona razem z Matthew, Carą, Calebem i Christiną zawiązuje spisek przeciw kierownictwu ośrodka. W Chicago Johanna i Marcus zbierają armię Wiernych i rabują magazyn z bronią. Tris jedzie z Amarem i George’em na patrol na peryferie, widzi tamtejszą nędzę, ratuje George’a przed uzbrojonym chłopakiem i słyszy od Amara, że jest dla Tobiasa idealna. Po powrocie godzi się z Tobiasem: uznaje, że ważniejsze od przebaczenia jest to, czy do siebie pasują, i wybiera go świadomie. Na posiedzeniu rady David ogłasza, że za czterdzieści osiem godzin samoloty rozpylą nad Chicago serum pamięci i mieszkańcy stracą wspomnienia. Tris wymyśla, żeby zamiast miasta zresetować samą Agencję. Wirus jest w laboratorium obronnym, chronionym serum śmierci, przed którym nie ma ochrony. Caleb zgłasza się, że tam wejdzie i zginie, bo chce odkupić zdradę. Lekarze zamierzają odłączyć Uriaha od aparatury, więc Tobias, Christina i Peter jadą z Amarem do miasta zaszczepić rodzinę Uriaha i Christiny. Tobias zabiera fiolkę serum pamięci, którą chce podać jednemu z rodziców. Ostatnią noc przed akcją Tris i Tobias spędzają razem.

8. 8

   Dwie misje

   Christina przebija opony, żeby Tobias miał pretekst odłączyć się od Amara. Peter idzie z nim i próbuje siłą odebrać mu serum, bo ma dość tego, że lubi krzywdzić ludzi. Zamiast podać matce serum, Tobias stawia ją przed wyborem: władza albo syn. Evelyn wybiera syna, a serum wypija Peter i traci pamięć. W parku Millennium Evelyn zawiera rozejm z Johanną i Marcusem, oddaje broń i zobowiązuje się wyjechać, a Marcus dostaje zakaz obejmowania stanowisk przywódczych. W ośrodku Tris idzie z Calebem do laboratorium, ale gdy na korytarzu dopadają ich strażnicy, celuje do brata z pistoletu, zabiera mu plecak z ładunkiem i biegnie sama, licząc na swoją odporność. Wysadza drzwi, dostaje kulę w rękę i przeżywa serum śmierci, lecz w środku czeka zaszczepiony David. Tris mówi mu, że poświęcenie musi wynikać z miłości, a nie z odbierania życia innym. David strzela do niej dwa razy, a ona resztką sił uruchamia wirus. Umiera, widząc przy sobie matkę.

9. 9

   Pożegnanie

   Tobias wraca do ośrodka i od Cary słyszy, że Tris nie żyje. Pracownicy Agencji tracą wspomnienia i uczą się świata od nowa, David formalnie pozostaje dyrektorem. Zeke i Hana żegnają Uriaha, który zostaje odłączony od aparatury. Johanna negocjuje z rządem, że Chicago stanie się zwykłym miastem otwartym dla ludzi z zewnątrz. Zrozpaczony Tobias jedzie do dawnego domu w sektorze Altruizmu, ścina włosy jak Altruista i chce wypić serum pamięci, ale Christina go powstrzymuje. Dwa i pół roku później Evelyn wraca do miasta, Shauna uczy się chodzić w aparacie zaprojektowanym przez Caleba, a Tobias z przyjaciółmi zjeżdża tyrolką z budynku Hancocka i rozsypuje prochy Tris.

Motywy i przesłanie

Prawda o świecie

Frakcje i Niezgodność okazują się częścią eksperymentu prowadzonego zza ogrodzenia.

Czyści i uszkodzeni

Nowa hierarchia, w której o wartości człowieka decydują geny.

Pamięć i władza

Serum pamięci jako narzędzie kontroli nad całymi miastami.

Poświęcenie i przebaczenie

Tris i Caleb oraz pytanie, czy da się wybaczyć zdradę.

Rodzice i dzieci

Tobias między Evelyn a Marcusem, Tris odkrywająca przeszłość matki.

Miłość jako wybór

Związek, który trwa, bo obie strony codziennie się na niego decydują.

Żałoba

Koszt rewolucji, który płacą wszyscy bohaterowie.

To opracowanie jest streszczeniem książki „Wierna” (Veronica Roth) i jej głównych wydarzeń. Nie jest to recenzja, lecz opis fabuły i motywów powieści.