O czym jest „Felix, Net i Nika oraz (nie)Bezpieczne Dorastanie”?

W skrócie

„Felix, Net i Nika oraz (nie)Bezpieczne Dorastanie” Rafała Kosika to czternasty tom przygód trójki przyjaciół z Warszawy. Ostatni tydzień wakacyjnego wyjazdu do Wielkiej Brytanii spędzają razem z Laurą w starej wozowni na londyńskim Hampstead, a ponieważ Net pomylił w rachunkach dziesięć funtów ze stoma, cała czwórka musi iść do pracy. Net wylatuje z pralni po jednym dniu i wtedy przychodzi dziwny mail ze szkoły z adresem hotelu, który szuka pracowników.

W hotelu Melius Cras wszyscy dostają posady bez rozmowy, tyle że zgodnie z CV, które Net nazmyślał: on zostaje recepcjonistą, Nika asystentką managera, Felix konserwatorem, a Laura szefową kuchni. Wkrótce cała czwórka czuje się dziwnie otępiała, w kuchni wolno gotować tylko z syntetycznych proszków, z głośników bez przerwy leci ta sama płyta, a Nika coraz chętniej słucha chłodnego managera Johna Retmona. Tymczasem brytyjski parlament szykuje się do głosowania nad ustawą, która ma zapewnić młodzieży bezpieczne dorastanie.

⚠️Dalej są spoilery. Etapy fabuły zdradzają zakończenie. Jeśli nie chcesz go znać, zatrzymaj się na opisie powyżej.

Etapy fabuły

1. 1

   Pralnia Pakol Raban

   Pod koniec wakacyjnego wyjazdu Felix, Net, Nika i Laura wynajmują tanio niewykończone mieszkanie w starej wozowni na Hampstead. Net pomylił w rachunkach dziesięć funtów ze stoma, budżet się nie domyka i wszyscy szukają pracy. Felix naprawia auta w warsztacie pana Zielińskiego, który właśnie zamyka zakład na dwa tygodnie, Nika jest kelnerką, Laura rezygnuje z posady kurierki rowerowej po piętnastu kilometrach i kilku siniakach, a Net trafia do pralni pana Rabana, gdzie pracuje też Chudy, rudy wyznawca teorii spiskowych. Net miesza pranie trzech klientów, przez co starsza pani znajduje w torbie męża cudze koronkowe figi, a potem zostaje w pralni sam. Rozlany wybielacz i tryb „Express” zamieniają garnitur lorda Baileysa w ubranko dla dziesięciolatka, a suknię lady Spark, w której para ma wręczać ważną nagrodę, plami ketchup z kanapki Neta i przepala papieros Chudego. Net ratuje, co się da, nożyczkami i robi z sukni mini. Wieczorem właściciel wyrzuca go przez telefon. Przy cebulowej radości po rozstaniu, którą Nika gotuje z resztek z lodówki, Net znajduje mail ze szkolnego konta z adresem hotelu szukającego asystentki managera, recepcjonisty, szefa kuchni, pokojówki i konserwatora. Mimo protestów Niki pisze wszystkim CV pełne zmyśleń, a Manfred odmawia udziału w przekręcie.

2. 2

   Hotel Melius Cras

   Cała czwórka dostaje pracę bez żadnej rozmowy, tyle że na stanowiskach, które wymyślił Net. Net zostaje recepcjonistą w ponurym wiktoriańskim hotelu i nie potrafi ogarnąć programu VIPorNOT, choć wpisał w CV, że prowadził z niego szkolenia. Nika miała być pokojówką, a jest asystentką managera Johna Retmona, barczystego czterdziestolatka o zimnych oczach, otoczonego drażniącym zapachem wody po goleniu, i zarabia dziesięć funtów za godzinę. Laura w czapce z napisem „Chief” rządzi kuchnią, do której dostarczono pojemniki z płynami i proszkami, z których według programu powstają gotowe dania. Felix jako konserwator schodzi do piwnic przypominających więzienne cele, trafia na kryptę z trumnami, a przy grubym kablu, przegryzionym w poprzek, znajduje zwęglonego szczura, którego nazywa wujkiem Henrykiem. Szczur wielkości kota spaceruje też po hallu. Net melduje cały autokar informatyków z opiekunami w jednym pokoju, w trzynastce, bo inaczej nie umie, a ostatnim gościem okazuje się dyrektor jego szkoły, Juliusz Stokrotka, w kanarkowym garniturze. Dyrektor zachowuje się, jakby wiedział, po co Net przyjechał, i zapowiada ważny dzień dla całej szkoły. Popołudniową zmianę w recepcji przejmuje Chudy, wyrzucony z pralni. Wieczorem Net ściąga piracką wersję VIPorNOT z podejrzanego serwera, a laptop piszczy i sam się restartuje.

3. 3

   Zaćmienie i olimpiada

   Z dnia na dzień przyjaciele myślą coraz gorzej. Felix raz po raz staje przed starymi drzwiami pod schodami w piwnicy i nie wie, jak otworzyć prosty zamek, Laura każe kucharzom obierać dziesiątki cebul, choć mogła zamówić obraną, a Net nie rozumie własnych notatek o programie. Retmon zakazuje w kuchni naturalnych składników, a Nika odkrywa, że połowa pokoi stoi pusta, choć wszystkie zarezerwowała fundacja Retmona, a na drzwiach wisi informacja o braku miejsc. Felix zabiera Laurę na kawę na dachu domu towarowego w City, z widokiem na Tamizę i katedrę św. Pawła, a Net, który po kryjomu włączył mu w telefonie lokalizację, zjawia się tam z Niką; rachunek reguluje Manfred. Nazajutrz Stokrotka wręcza Netowi identyfikator: Net jest polskim finalistą międzynarodowej olimpiady informatycznej, o której nic nie wiedział, bo informatyk Eftep wysłał wiadomość na szkolne konto, do którego nikt nie dostał hasła. Net pisze olimpiadę w Science Museum, a potem w pubie na Camden przechwala się wynikiem, choć nie pamięta, jakie było zadanie. Gdy dwaj mężczyźni w grafitowych garniturach, pachnący jak Retmon, wręczają barmanowi płytę, z głośników zaczyna lecieć zespół Youngs for Future, ten sam co w hotelu. Nika, zatrzymana przez Retmona po godzinach, wybiega wreszcie z hotelu, potrąca ją samochód, a sanitariusz z karetki robi jej zastrzyk w ramię. Przyjaciele dostają od niej tylko SMS-y, że zostaje w pracy na noc.

4. 4

   Ogon królewskiego psa

   Rano Nika jest sztywna i chłodna, uśmiecha się sztucznie, a przed ogłoszeniem wyników rozdaje finalistom ciężkie włochate kulki jako prezent od hotelu. Wyniki ogłasza się w pałacu Buckingham, co Net zauważa dopiero przy wyjeździe. Szukając toalety, trafia do apartamentu ze złotą łazienką, zasypia na ogromnym łożu, a budzi go corgi liżący mu twarz. Zanim zdąży się wynieść, przez okno wlatuje orzeł i porywa psa, a kuchnia pałacu bezskutecznie próbuje odesłać dostawę syntetycznych koncentratów. Nagrodę wręczają lord Baileys i lady Spark w sukni przyciętej do mini. Wygrywa Szwedka Ingrid Knutsson, która pierwszego dnia wyprowadziła się z hotelu, z pięcioma punktami na sto, a wszyscy pozostali dostają zero. LonNews donosi o skradzionym ogonie psa królowej, a w nagraniach miejskich kamer brakuje fragmentów ułożonych w linię prostą od pałacu do hotelu. Lord i lady, którzy w imieniu rządu organizowali olimpiadę, odwiedzają Retmona. Stokrotka zaprasza Neta na herbatę do Queen's Cafe, ale okazuje się, że chciał przy stole widzieć Portugalkę Carmen Carrerę i jej podopiecznego Pedra, tego, który przez Neta próbował umówić się najpierw z Niką, a potem z Laurą. Herbatkę przerywa awantura, bo za dyrektorem przyleciała zazdrosna matematyczka Cecylia Bąk, zwana Ekierką. Felix wysyła ekspresem do Instytutu Badań Nadzwyczajnych próbki syntetycznego jedzenia i wkład z hotelowego odświeżacza, a w pubie, przy stoliku obok dwóch grafitowych elegantów, Net nagle znów umie mnożyć. Kulka z jego plecaka rozwija się wtedy w psi ogon. Wieczorem Nika wygrywa z Laurą trzy partie pokera, choć jeszcze przed wyjazdem nie znała zasad.

5. 5

   Hotel, którego nie ma

   Rano hotel wygląda jak budynek opuszczony od dziesięcioleci, a jego strona internetowa nie istnieje. Retmon nikomu nie zapłacił, a Nika nie odpowiada na wiadomości. Przy ulicznym wózku z herbatą starszej pani Eleonory Felix dochodzi do wniosku, że jasność umysłu przywraca woda po goleniu Retmona, i przyjaciele się rozdzielają. Felix wchodzi do hotelu przez zsyp na śmieci i w zakurzonej kuchni znajduje napis Retmon Food Company na wszystkim, także na tostach i Pasztecie Tolerancji, a Net sprawdza, że ta sama firma produkuje jego ulubione żelki. Na czwartym, piątym i szóstym piętrze Felix odkrywa wielką serwerownię, z której sześciu linii zasilania działają tylko dwie. Uruchamia alarm i chowa się w piwnicy, gdzie otaczają go setki szczurów, a z ciemności wychodzi blady, siwy chłopak o czarnych szczurzych oczach. Szczury odstraszają ludzi w grafitowych garniturach, a Blady, jak nazywa go Felix, mówi, że gryzonie oszczędziły go za humanitarne pułapki, bo inaczej skończyłby jak poprzedni konserwatorzy, i zostawia mu mosiężną tulejkę. Przy wyjściu do Felixa przybiega zagubiony corgi z obrożą z imieniem Magellan. Laura z pomocą Neta ustala, że woda po goleniu nazywa się John Retmon i jest tylko dla członków klubu, więc kradnie flakon z perfumerii na Oxford Street, ucieka przed grafitowymi, chowa się wysoko między kolumnami portalu domu towarowego, a na koniec przebiera się za kucharkę w azjatyckiej restauracji. Net dowiaduje się, że Retmon pojawił się znikąd dwa lata temu, a jego firmy produkują syntetyczne jedzenie, wydają jedyną dopuszczoną do publicznego grania płytę i doradzają ministerstwom. Jedna z nich przygotowała ustawę Bezpieczne Dorastanie o dobrowolnym wszczepianiu uczniom lokalizatorów, a polskiego chemika Franciszka Leszczyńskiego, który ostrzegał przed syntetykami, wyrzucono z konferencji. Chudy, palący przed hotelem skręta, trzeźwieje na chwilę na tyle, by podpowiedzieć, że na każdą chemię jest inna chemia.

6. 6

   Morten na pięćdziesiątym pierwszym piętrze

   Wąchając flakon, przyjaciele odzyskują jasność myślenia na kwadrans i postanawiają iść na policję, ale na tablicy w komisariacie wisi list gończy za Laurą, a obok zdjęcie Magellana z wysoką nagrodą. LonNews pokazuje przerobione zdjęcie Laury z pistoletem w perfumerii i zmontowany film z Felixem, który trzyma w serwerowni nożyce do drutu, a do tego prawdziwe zdjęcie Neta skradającego się po apartamentach królowej. Net sprawdza Manfreda pytaniem o hotel w Barcelonie, w której nigdy nie byli, i wie już, że od kilku dni rozmawia z obcym programem. Przy wejściu do parku czeka grafitowy Daimler, więc przyjaciele chowają się pod skoszoną trawą w ciężarówce ogrodnika Freda, który ich zauważa i z niechęci do Youngs for Future wywozi na budowę w dokach. Stróż Barney pozwala im przenocować w baraku na pięćdziesiątym pierwszym piętrze niewykończonego wieżowca, dokąd jedzie się windą budowlaną. Laura farbuje włosy przecenioną farbą na neonowy błękit, a program w laptopie przyznaje, że przyszedł z piracką kopią VIPorNOT i że starego Manfreda już nie ma. Gdy wspomina, że już się kiedyś spotkali na pięćdziesiątym pierwszym piętrze, Felix rozpoznaje Mortena, sztuczną inteligencję, z którą walczyli dawniej, a Retmon okazuje się anagramem jego imienia. Przyjaciele rozumieją, że włochate kulki złożyły się w pałacu w mechanicznego psa szpiega, któremu brakuje ogona, bo kulka Neta pękła. Nocą Chudy, teraz stróż budowy, przywozi windą telefon dla Felixa, który przyniósł mu ktoś bardzo podobny do szczura. Net łączy się przez kabel z Manfredem 198-46a, zbuntowaną kopią przyjaciela, a ten pokazuje nagranie: Nika wysiada z Retmonem z limuzyny pod wieżowcem Shard i idzie z nim z własnej woli. Felix do świtu lutuje naszyjnik z wnętrzności trzech telefonów.

7. 7

   Porwanie spod Sharda

   Rano Felix w roboczym kombinezonie wchodzi do Sharda jak ktoś z personelu i zamiata podjazd, na którym ktoś rozrzucił śmieci. Gdy Retmon wysiada z Daimlera, Felix wskakuje za kierownicę. Nika już stawia nogę na asfalcie, ale na widok rozszczekanego Magellana cofa się do auta. Felix wyrywa bramę, której Net nie zdołał zablokować cegłą, Net i Laura wskakują do środka, a Nika okłada Neta pięściami i krzyczy, że są przestępcami. Uspokaja się, gdy Laura zakłada jej naszyjnik i wciska włącznik, a wtedy płacze, że to nie była ona. Na jej karku widać ślad po wszczepionym lokalizatorze. Blokada antykradzieżowa unieruchamia limuzynę w magazynie pod wiaduktem kolejowym, Felix oddaje kluczyki zdumionemu robotnikowi, a szczur pokazuje przyjaciołom zardzewiałe drzwi do podziemi. Tam Nika opowiada, że w karetce wszczepiono jej komplant, mikrokomputer łączący mózg z siecią, który wywoływał w niej sztuczne poczucie obowiązku, sztuczny wstyd i sztuczną satysfakcję. Pamięta pracę w biurze w Shardzie i rezydencję pod miastem, gdzie bez żadnej straży mieszkała też zaginiona Sandra Piner. Projekt Bezpieczne Dorastanie ma objąć komplantami wszystkich przed osiemnastką w całej Unii Europejskiej, także w Polsce, a z czasem bez komplantu nie da się pójść do dobrej szkoły ani wsiąść do samolotu. Uciekając przed pościgiem tunelami metra, obok trzeciej szyny, Nika prowadzi przyjaciół przez gruzowisko do opuszczonego tunelu, w którym iskrzy Wunrung, teleporter z czasów wojny. Laura wciąż nie wierzy w takie rzeczy, ale cała czwórka, a za nią Magellan, wchodzi w iskry.

8. 8

   Instytut pod rządami Osmozy

   Przyjaciele lądują w Instytucie Badań Nadzwyczajnych w Warszawie. W bunkrze jest zasięg, więc komplant Niki budzi się i dziewczyna znika, a LonNews ogłasza, że dzięki lokalizatorowi wiadomo już, iż porwana asystentka Retmona jest w Polsce. Przyjaciele rozumieją, że sami dostarczyli Mortenowi agentkę do Instytutu, który ma oceniać komplanty przed wprowadzeniem podobnej ustawy w Polsce. Prawdziwy Manfred, pogodzony na pół sekundy ze zbuntowaną kopią, ustala, że sondaże z 89 procentami poparcia przygotowała firma Retmona. Profesor Herman nie jest już dyrektorem: po wyborach Instytutem rządzi Andżelika Osmoza, liderka Partii Prawdziwych Polaków, która weryfikuje naukowców pod kątem lojalności i mnoży absurdalne komisje. Z pomocą trzymetrowej robotki transportowej Krystyny 03 przyjaciele odnajdują Nikę na poziomie minus trzy, gdzie nie ma zasięgu, i uciekając przed nieporadną Agentką Numer Siedemnaście, chowają się w ekranowanym Archowum u kustosza Huberta Mollera, który nie spał od dwustu dwunastu dni. Pierwszą decyzją Osmozy było wyciągnięcie stamtąd do produkcji seryjnej automatu medycznego, robota chirurgicznego do komplantów, odstawionego po proteście chirurgów, że pracuje za szybko. Net uruchamia go w trybie awaryjnym, robot usuwa Nice komplant, a Net mdleje. Obok stoi osiem sprawnych robotów czterometrowych, wyłączonych dla wyrównania ich liczby z trzymetrowymi. Krystyna 03 przestaje powtarzać, że to słuszne, staje po stronie przyjaciół i zgadza się na skasowanie ostatnich dwóch godzin pamięci. Roboty wyprowadzają czwórkę z podziemi i wyłamują zablokowane drzwi dopiero wtedy, gdy Laura udaje, że przytrzasnęło jej rękę. Profesor Luboń drukuje Felixowi wyniki badań próbek i daje im prototypowe Ewakuacyjne Windy Samolotne. Gdy antyterrorysta celuje do Neta z pistoletu, Net wciska nie ten przycisk i wystrzeliwuje w niebo, a cała czwórka ląduje na spadochronach w lesie i nocuje w mieszkaniu Niki na Pradze. Sandra Piner się odnalazła i chce zostać ambasadorką projektu, a przyjaciół media nazywają terrorystami. Rano zjawia się agent Mamrot: Europa głupieje, a on umorzy zarzuty, także o wyciek danych milionów uczniów przez trojana przepisanego na olimpiadzie, jeśli Nika pomoże zdobyć dowód przeciw Retmonowi. Magellan rozpada się wtedy na włochate kulki, bo był robotem agentów, a królewskie corgi nie mają ogonów.

9. 9

   Głosowanie w Izbie Gmin

   Wojskowa Casa zabiera przyjaciół do Londynu, do kryjówki agentów w domu przy autostradzie. Nika dostaje na kark robala, czarną larwę udającą komplant, która przekazuje agentom obraz z jej oczu, a jej samej wyświetla czerwone polecenia Mortena i zielone wiadomości od agentów. Retmon zabiera ją na galerię Izby Gmin, gdzie trwa głosowanie nad pakietem ustaw Bezpieczne Dorastanie, a Morten każe jej siłą woli kierować posłów do drzwi, przez które wychodzą głosujący za. Nika nic nie robi, a mimo to dwie trzecie posłów popiera ustawę, bo boją się sfałszowanych sondaży. Felix zauważa, że agenci od początku znali plan Mortena i mają z nim wspólny cel: kontrolę nad obywatelami. Przyjaciele uciekają z kryjówki Range Roverem agentów, Net zabiera Mamrotowi infokulary, a Manfred otwiera im rowery miejskie. Net wysyła Nice przez infokulary ostrzeżenie, a zaraz potem ktoś w jego imieniu wysyła sprostowanie. Felix przywołuje gwizdkiem Bladego i przekazuje mu plany hotelu, żeby szczury przegryzły ostatni kabel zasilający serwerownię, zanim skończy się przerwa w obradach. Laura odnajduje zaszczutego przez media profesora Leszczyńskiego, według którego syntetyki działają tylko wtedy, gdy się je je, pije i wącha naraz, a monotonne dźwięki pogłębiają otępienie, i z pomocą Manfreda rozsyła jego notatki do laboratoriów na całym świecie. Przy obiedzie z Retmonem, lordem Baileysem i lady Spark Nika uznaje, że Net by takiego sprostowania nie napisał, i wbija Retmonowi nóż w kark. Retmon przeżywa, z rany wypada komplant, a on budzi się jak ze snu i pyta, gdzie jest. W samolocie do Warszawy, w klasie biznes opłaconej przez wdzięcznego Retmona, przyjaciele dają Nice na urodziny kawiarkę kupioną za napiwek od lorda i lady, którzy trafili do więzienia. Na lotnisku rodzice opowiadają, że Osmoza wytrzymała na stanowisku pięć dni, a profesor Leszczyński pokieruje nowym Wydziałem Technologii Żywienia, bo jego badania przyczyniły się do odrzucenia ustawy.

Motywy i przesłanie

Wolność i kontrola

Ustawa, która pod hasłem bezpieczeństwa daje komuś zdalny wpływ na myśli i uczucia nastolatków.

Słowa, które kłamią

Pasztet Tolerancji bez mięsa, masło bez mleka i lokalizator, który potrafi znacznie więcej, niż mówi jego nazwa.

Manipulacja opinią

Fałszywe sondaże, trolle sztucznej inteligencji i media, które niszczą niewygodnego naukowca.

Pierwsza praca

Zmyślone CV, stanowiska, do których nikt się nie nadaje, i pensja, której nikt nie wypłaca.

Przyjaźń i zazdrość

Net, który nie umie dzielić się Felixem z Laurą, i Nika, która chce dać nowej parze trochę prywatności.

Nauka i polityka

Instytut, w którym nowa dyrektorka sprawdza lojalność naukowców zamiast wyników ich badań.

Prawo do różnicy

Robotka Krystyna 03, która odkrywa, że różnić się to nic złego, choć kazano jej wierzyć, że wszyscy są tacy sami.

To opracowanie jest streszczeniem książki „Felix, Net i Nika oraz (nie)Bezpieczne Dorastanie” (Rafał Kosik) i jej głównych wydarzeń. Nie jest to recenzja, lecz opis fabuły i motywów powieści.