Jak pisać książki Young Adult? Praktyczny przewodnik od autora
Pisanie dla młodzieży to wyzwanie, które daje ogromną satysfakcję. Czytelnicy w wieku Young Adult (YA) są niezwykle zaangażowani, ale też bardzo wymagający. Nie szukają moralizowania - szukają prawdy, emocji i historii, które z nimi zostaną na dłużej.
Jak stworzyć opowieść, która porwie młodych ludzi? Oto zestaw sprawdzonych zasad, które pomogą Ci napisać dobrą książkę YA.
Wybierz swojego czytelnika: Relaksator czy Koneser Young Adult?
Zanim napiszesz pierwsze zdanie, musisz wiedzieć, dla kogo to robisz. W świecie YA mamy dwie główne grupy odbiorców:
- Relaksatorzy: To osoby szukające w książce przede wszystkim odpoczynku i emocji. Oczekują prostej, wciągającej fabuły. Tutaj bohaterowie mogą być nieco bardziej szablonowi (np. popularne motywy jak „enemies to lovers”), bo najważniejsza jest czysta rozrywka i płynność przekazu.
- Koneserzy: To czytelnicy, którzy szukają w literaturze czegoś więcej - nowej perspektywy, głębokiej inspiracji i nieszablonowych bohaterów. Tutaj musisz postawić na oryginalność i przełamywanie schematów.
Wybór grupy docelowej pomoże Ci zdecydować, jak bardzo skomplikowana powinna być Twoja historia.
Fundamenty dobrej książki
Kiedy już wiesz, dla kogo piszesz, skup się na rzemiośle. To ono decyduje o jakości Twojego tekstu i o tym, czy czytelnik dotrwa do ostatniej strony.
Skupienie na pojedynczym zdaniu
Często autorzy stresują się całą fabułą naraz. To błąd. Twoim najważniejszym zadaniem jest zadbać o to, aby każde kolejne zdanie było dobre. Jeśli każde zdanie będzie dopracowane i ciekawe, cała książka taka się stanie. Pisz uważnie, słowo po słowie.
Bohaterowie z „rysami”
Nawet jeśli piszesz dla „relaksatorów”, Twoje postacie nie mogą być idealne. Młodzi czytelnicy natychmiast wyczują fałsz. Bohater musi mieć wady i lęki. To właśnie te „rysy” sprawiają, że postać staje się wiarygodna. Pozwól bohaterom Cię zaskoczyć - czasem w trakcie pisania mogą podjąć decyzję, której wcześniej nie planowałeś.
Autentyczny głos narratora
To klucz do sukcesu w gatunku Young Adult. Narrator musi brzmieć naturalnie. Unikaj przesadnie dorosłego, pouczającego tonu. Musisz wejść w skórę młodego człowieka i zrozumieć jego sposób patrzenia na świat. Każda książka potrzebuje swojego unikalnego „brzmienia”.
Detale budują szczerą scenę
Nie dopisuj szczegółów „na siłę” po skończeniu rozdziału. Staraj się znać realia już w momencie pisania sceny. Jeśli Twoja bohaterka idzie do konkretnej kawiarni, wiedz, jak tam pachnie. Dzięki temu scena będzie naturalna, a czytelnik poczuje, że ten świat naprawdę istnieje.
Pełna kontrola i świeżość
Pisanie wymaga jasności umysłu. Unikaj używek, które dają złudne poczucie łatwości tworzenia. Prawdziwa kontrola nad fabułą pojawia się wtedy, gdy Twój umysł jest świeży i wypoczęty.
Przebieg procesu twórczego
Pisanie to nie tylko natchnienie, to przede wszystkim dobrze zorganizowana praca. Oto jak możesz ułatwić sobie ten proces:
- Złap klimat na start: Pomocne może być ustalenie tytułu, okładki lub motta jeszcze przed rozpoczęciem pracy. To pozwala „poczuć” atmosferę opowieści.
- Zrób rzetelny research: Nawet w YA fakty mają znaczenie. Sprawdź, jakiej technologii używa młodzież, jak wyglądają ich codzienne problemy czy slang. Czytelnicy szybko wyłapują błędy merytoryczne.
- Wyeliminuj rozpraszacze: Pisanie wymaga pełnego skupienia. Schowaj telefon do szuflady i wyłącz powiadomienia. Daj sobie 2-3 godziny „głębokiej pracy” bez sprawdzania mediów społecznościowych.
- Zaufaj improwizacji: Nie musisz mieć sztywnego planu każdego rozdziału. Pisanie bez konspektu pozwala bohaterom na swobodę. To często prowadzi fabułę w nieprzewidzianych, fascynujących kierunkach.
- Postaw na dyscyplinę: Pisanie to codzienna praca, również w weekendy. Regularność jest ważniejsza niż czekanie na idealny moment.
Pisanie to taka wyprawa w góry
Proces tworzenia książki Young Adult można porównać do wyprawy w góry bez mapy, ale z doskonałym ekwipunkiem. Nie planujesz każdego kroku (brak konspektu), ale musisz znać teren (research), być skupionym (brak rozpraszaczy) oraz uważnie słuchać swoich towarzyszy (bohaterów), którzy mogą zdecydować o zmianie szlaku.
Pamiętaj, że w YA najważniejsze są emocje. Jeśli Ty poczujesz coś silnego podczas pisania, Twoi czytelnicy poczują to samo.
Może Cię również zainteresować:
- Najczęstsze błędy początkującego pisarza Young Adult - sprawdź, czego unikać, by Twoja historia nie brzmiała sztucznie.
- Najpopularniejsze motywy (tropy) w literaturze YA - dowiedz się, co kochają relaksatorzy i jak ograć schematy.
- Jak stworzyć bohatera, z którym młodzież się utożsami? - praktyczne ćwiczenia na budowanie wiarygodnych postaci.



