Przejdź do treści
Półka Moje książki
Okładka: Posłaniec, Lois Lowry

Streszczenie

O czym jest „Posłaniec”?

Lois Lowry

Opracował Ten od Liceum

  • young adult, dystopia, fantasy
  • 236 stron
  • od 12 lat

Tropy w książce

  • Dystopia
  • Przybrana rodzina

Motywy

  • wioska zamykająca granice
  • magiczne dary
  • wyprawa przez wrogi las
  • poruszający finał
  • zero romansu

W skrócie

„Posłaniec” Lois Lowry to trzeci tom cyklu „Dawca”, w którym spotykają się bohaterowie dwóch poprzednich części. Matty, dawny urwis z wioski Kiry, od sześciu lat mieszka w Wiosce założonej przez uciekinierów, gdzie każdy przybysz, także kaleki, ranny czy osierocony, dostaje dom, opiekę i naukę. Mieszka u niewidomego ojca Kiry, którego wszyscy nazywają Widzącym, i jako jedyny bez lęku przenosi wiadomości przez Las, który dusi pnączami każdego, kto próbuje wrócić tam, skąd przyszedł. Marzy, że gdy przyjdzie czas, Przywódca nada mu prawdziwe imię Posłaniec.

Ale w Wiosce coś zaczyna się psuć. Po wieczornych Targowiskach życzliwi sąsiedzi robią się samolubni i okrutni, nauczyciel Mentor, który kiedyś oswoił dzikiego Matty’ego, staje na czele ruchu za zamknięciem granic, a Las gęstnieje i robi się coraz bardziej wrogi. Matty ma przy tym własny sekret: w jego dłoniach obudziła się moc, której sam się boi. Kiedy Wioska głosuje za zamknięciem, ślepiec prosi go o ostatnią przysługę: ma sprowadzić Kirę, zanim stanie mur.

To krótka, coraz mroczniejsza opowieść o egoizmie, strachu przed obcymi i o tym, co człowiek gotów jest oddać, a czego oddawać nie powinien.

Znasz tę książkę? Oceń ją

Oceny czytelników

Twoja ocena w skali 1-10

Bez logowania. Jeden głos z jednej przeglądarki - możesz go potem zmienić.

Dalej są spoilery. Etapy fabuły zdradzają zakończenie. Jeśli nie chcesz go znać, zatrzymaj się na opisie powyżej.

Etapy fabuły

  1. 1

    Matty i Widzący

    Matty nie jest już chłopcem, ale jeszcze nie mężczyzną. Od sześciu lat mieszka w Wiosce, do której trafił jako dzikus z miejsca, gdzie matka biła jego i brata do krwi. Opiekuje się nim ślepiec nazywany Widzącym, ojciec jego dawnej przyjaciółki Kiry. Razem gotują, uprawiają ogród, a wieczorami Matty czyta mu na głos. W Wiosce nie ma sekretów, kłamstwo uchodzi za coś złego, a każdy z czasem dostaje od Przywódcy prawdziwe imię: nauczyciel to Mentor, ślepiec to Widzący, a Matty marzy o imieniu Posłaniec, bo tylko jemu Las ustępuje z drogi. Innych, którzy próbują wrócić tam, skąd przyszli, Las najpierw ostrzega, a potem oplata i dusi. Tak ginie pogodny Zbieracz, którego znajdują na ścieżce za szkołą. Przywódca, młody mężczyzna o przeszywająco błękitnych oczach, który jako chłopiec dotarł do Wioski na małych czerwonych sankach (stoją dziś w muzeum), wyczuwa w Lesie coś niepokojącego. Matty skrywa tymczasem własną tajemnicę: na ukrytej polanie odnajduje żabę, której kiedyś dotknął, i przekonuje się, że jej niemal oderwana nóżka znowu działa.

  2. 2

    Petycja i chore szczenięta

    Przywódca wypytuje Matty’ego, czy w rzece jest mniej ryb, i daje mu do rozniesienia wezwania na zebranie: wielu mieszkańców podpisało petycję o zamknięcie Wioski przed obcymi, a na czele zwolenników stoi Mentor, nauczyciel, który oswoił dzikiego Matty’ego i nauczył go czytać. Widzący mówi o szerzącym się egoizmie i pyta, czy Mentor nie wymieniał się na Targowisku. Gdy psy córki nauczyciela, ładnej Jean, w której Matty się podkochuje, umierają na nieznaną chorobę, chłopak odsyła dziewczynę po zioła, kładzie dłonie na suce i ostatnim żywym szczeniaku i nakazuje im żyć. Zwierzęta zdrowieją, Jean wierzy, że pomogły zioła, a Matty ledwo dowlecze się do domu, płacze z wyczerpania i przesypia całe popołudnie. Wkrótce do Wioski dociera wyjątkowo duża grupa uciekinierów, a Mentor prowadzi protest z okrzykami „Nikogo więcej”. Matty zauważa, że znamię na twarzy nauczyciela blednie, a on sam stoi prościej i mówi innym głosem. Widzącemu obiecuje, że na najbliższe Targowisko pójdzie tylko popatrzeć.

  3. 3

    Targowisko

    Wieczorne Targowisko w niczym nie przypomina rynku: nikt nie przynosi towarów, ludzie stoją w napiętej ciszy. Handlomistrz, wysoki ciemnowłosy przybysz z grubą księgą, zadaje każdemu na scenie dwa pytania: „Na co się wymieniasz?”, na które odpowiada się głośno, i „Co masz na wymianę?”, na które odpowiada się szeptem. Mentor przepycha się pierwszy i mówi „To samo co wcześniej”, a tłum spogląda na zarumienioną wdowę po Magazynierze. Matce Ramona, przyjaciela Matty’ego, Handlomistrz odmawia futrzanej kurtki, bo jej rodzina dostała już automat do gry. Miła kobieta, która wymieniła się na kolejny automat, odchodząc z placu przedrzeźnia garbatego męża. Matty zauważa, że znamię Mentora całkiem zniknęło. Gdy przychodzi po szczeniaka, Jean wyznaje mu z płaczem, że ojciec wymienił „swoje najgłębsze ja”, żeby pokochała go wdowa: urósł, łysina mu zarosła, a szczeniaka kopnął. Matty pierwszy raz czuje, że ją kocha. Szczeniak dostaje od Przywódcy imię Brykaś, a Matty opowiada Przywódcy, jak Targowisko zmienia ludzi.

  4. 4

    Głosowanie

    Matty spotyka jedną z nowo przybyłych, kobietę z bliznami i źle zrośniętą ręką. Przyszła z synem Vladikiem, a młodsze dzieci zostawiła pod opieką siostry, która miała je przyprowadzić później, więc boi się, że zamknięta granica rozdzieli rodzinę. Jean przy kramie z chlebem wspomina, jak ojciec recytował jej Szekspira, i razem z Mattym deklamuje mowę Makdufa o utraconych dzieciach. Na zebraniu Matty widzi, kto się wymieniał: wychudzony, szary Ramon i jego kaszląca siostra stoją obok matki, która ich ofukuje, a najżyczliwsi dotąd sąsiedzi wołają, że ryby i szkoła mają być tylko dla swoich. Widzący opowiada, jak Wioska uratowała jego samego i odmieniła Matty’ego, którego nazywa przy wszystkich „mój chłopak”. Wtedy sąsiadka, która kiedyś szyła Matty’emu ubrania, a dziś ma elegancką maszynę do szycia, krzyczy, że nie chce więcej złodziei i zawszonych brudasów. Wioska głosuje za zamknięciem granicy za trzy tygodnie. W drodze do domu Widzący mówi, że Przywódca ma dar spoglądania poza, a swój dar ma też Kira, i prosi Matty’ego, żeby sprowadził córkę, zanim będzie za późno.

  5. 5

    Las gęstnieje

    Przywódca zleca Matty’emu rozwieszenie ostrzeżeń o zamknięciu Wioski na wszystkich leśnych ścieżkach i wyznaje, że wie o jego darze. Radzi nie walczyć z mocą, która przychodzi sama, ale i nie zużywać jej przed prawdziwą potrzebą. Sam zaczynał od jabłka, Matty od żaby. Potem dwa razy, z ogromnym wysiłkiem, spogląda poza: widzi, że Las gęstnieje jak skrzep krwi, ale dociera też do miejsca, gdzie jest Kira. Matty zastanawia się, czy dwa dary nie mogłyby spotkać się w połowie drogi. Przed wyjściem Jean przynosi mu chleb z żółtą chryzantemą i mówi, że Ramon i jego siostra są tak chorzy, że Zielarz boi się zarazy. Matty chce ich uzdrowić, ale rezygnuje, żeby nie stracić sił przed wyprawą. Zauważa, że las na makatce wyhaftowanej przez Kirę pociemniał i poskręcał się w supły, lecz nic nie mówi ślepcowi. Jean całuje go na pożegnanie. W drodze Matty rozwiesza wiadomości na rozstajach, podnosi ze wschodniej ścieżki różową wstążkę zgubioną przez dziecko uciekinierów i czuje, że Las zrobił się wrogi: wiewiórka go gryzie, jagody gorzknieją, ścieżki ciemnieją, a w powietrzu wisi smród rozkładu.

  6. 6

    Haft przyszłości

    Matty wspomina dzieciństwo: Kira, kulawa sierota, nazywała go Maskotką, wykąpała go i nauczyła manier, a on, jeszcze jako mały chłopiec, przyprowadził do niej nocą ślepego ojca, którego wrogowie porzucili w Lesie bez oczu. Ojciec i córka rozpoznali się po dwóch połówkach kamyka. Teraz, po niemal dwóch latach przerwy, Matty wychodzi z Lasu wyczerpany i zastaje Kirę w błękitnej sukience, przy krośnie, w odmienionej wiosce, w której dziewczęta mogą się już uczyć. Proponuje, że wyleczy jej wykręconą nogę, a żeby udowodnić, że potrafi, rani się nożem w nogę i zasklepia ranę dłońmi. Kira odmawia: noga jest częścią tego, kim jest. Zgadza się za to iść do ojca, z laską, taka, jaka jest. Pokazuje Matty’emu swój dar: z zamkniętymi oczami haftuje w transie, a na tkaninie pojawia się przyszłość - oni dwoje z Brykasiem wchodzący do Lasu, ślepiec czekający przed domem i ludzie pod wodzą Mentora znoszący pnie pod mur. Przywódcy Kira nie widziała, ale go poczuła.

  7. 7

    Przez serce Lasu

    Rano wyruszają. Przywódca razem z Widzącym śledzi z okna ich wejście do Lasu, słucha Mentora wrzeszczącego na budowniczych muru i wylicza, że zostało dziesięć dni. Nie mówi ślepcowi, że widzi, jak Las szykuje się, by ich zniszczyć. Już pierwszego dnia poszycie kaleczy Kirze stopy. Nazajutrz ścieżkę zagradzają pnącza, których sok parzy jak kwas i które za plecami wędrowców odrastają. Matty przecina je nożem, a jego ręce pokrywają się ropiejącymi pęcherzami, ale ukrywa ból i nie leczy się, żeby nie zużyć daru. Po południu staw, z którego zawsze pił, okazuje się cuchnącą breją, a w miejscu ścieżki pojawia się bagno. Kira wiąże ich ze sobą pnączem jak liną, gubi w błocie sandały i wychodzi na brzeg z nogami pociętymi przez trzciny. Gałęzie strzępią jej sukienkę, jakby z niej drwiły, a wokół kostki Matty’ego zaczyna się owijać pęd. Kira sięga po obręcz i wyszywa wiadomość: z pomocą idzie Przywódca.

  8. 8

    Przywódca w Lesie

    Przywódca mówi Widzącemu prawdę o tym, co dzieje się w Lesie, i rusza na pomoc sam, bez broni, przekonany, że ich bronią są dary. Prosi, by nikt w Wiosce nie dowiedział się o jego odejściu, bo budowniczowie mogliby postawić mur przed terminem. Ślepiec zostaje sam i na makatce Kiry wyczuwa pod palcami już tylko supły i strzępy. O świcie Kira ledwo widzi i nie może iść, nogi ma pocięte do żywego, Matty’emu leci krew z nosa, a jego spuchnięte dłonie przypominają łapy. Brykaś nie rusza się pod jego koszulą. Kira prosi, żeby Matty szedł dalej sam, bo ona zaśnie. On z trudem nawleka igłę i każe jej spróbować spotkać się z Przywódcą w połowie drogi. Tymczasem Przywódcę, którego zgubioną ścieżkę wskazuje mu lśniąca zielona żabka, Las atakuje rojem kąsających owadów i ostrymi kamieniami, a pnącza zaczynają oplatać mu nogi. Ranny i uwięziony, ostatkiem sił spogląda poza.

  9. 9

    Uzdrowiciel

    Umysły Kiry i Przywódcy spotykają się poza i splatają jak smugi dymu. Przywódca przekazuje, że potrzebny jest dar chłopca i że Matty to nie jest jego prawdziwe imię. Kira szepcze: „Potrzebujemy twojego daru”. Matty, który posłusznie oszczędzał moc i nie uleczył ani Ramona, ani nogi Kiry, ani szczeniaka, jest pewien, że już za późno. Zsuwa się z koca w cuchnące błoto i kładzie dłonie na ziemi, czekając na śmierć, a wtedy jego palce zaczynają wibrować. Oddaje ziemi całą swoją siłę, krew i oddech. Las się rozplątuje: pędy puszczają Przywódcę, jego rany się zamykają, na krzakach pojawiają się pąki i żółty motyl, a w Wiosce Ramon wstaje z gorączki, makatka Widzącego znów jest gładka, Mentor odzyskuje znamię, łysinę i swoje wiersze, budowniczowie muru rozchodzą się do domów, a przybysze śpiewają w swoich językach. Matty ogląda to z góry, odrywa się od ciała i umiera w spokoju. Kira obmywa mu twarz i ręce, na których nie ma już śladu ran. Przywódca kładzie mu dłoń na czole: posłańców było i będzie wielu, a prawdziwe imię Matty’ego to Uzdrowiciel. Z krzaków wyskakuje żywy Brykaś, a Przywódca bierze ciało chłopca na ręce, żeby zanieść je do Wioski, skąd już słychać lamenty.

Motywy i przesłanie

Targowisko
Wymiany, w których ludzie oddają coś niewidocznego i zmieniają się na gorsze.
Zamykanie granic
Wioska uciekinierów głosuje, żeby nie przyjmować kolejnych uciekinierów.
Las
Puszcza, która gnije i atakuje razem z sercami mieszkańców.
Dary
Przywódca spogląda poza, Kira haftuje przyszłość, a Matty leczy dotykiem.
Rodzina z wyboru
Niewidomy Widzący traktuje Matty’ego jak syna, a Kira jest dla niego jak starsza siostra.
Niepełnosprawność
Kira nie chce wyleczenia, bo jej noga jest częścią tego, kim jest.
Ofiara
Dar, którego cena okazuje się najwyższa.

To opracowanie jest streszczeniem książki „Posłaniec” (Lois Lowry) i jej głównych wydarzeń. Nie jest to recenzja, lecz opis fabuły i motywów powieści.

Czy ta książka jest dla Ciebie?Ocenę i werdykt znajdziesz w recenzji.

Przeczytaj recenzję