O czym jest „Szklany tron”?

W skrócie

„Szklany tron” Sarah J. Maas to pierwszy tom serii Szklany tron i młodzieżowe fantasy o osiemnastoletniej zabójczyni. Celaena Sardothien, najsłynniejsza zabójczyni Adarlanu, od roku jest niewolnicą w kopalniach soli w Endovier, gdzie przeciętny więzień wytrzymuje około miesiąca. Pewnego dnia kapitan Gwardii Królewskiej Chaol Westfall prowadzi ją do następcy tronu, księcia Doriana Havilliarda. Ten ma dla niej propozycję: król, który podbił sąsiednie królestwa i zakazał magii, szuka Królewskiego Obrońcy, czyli zabójcy do brudnej roboty.

O tytuł walczy dwudziestu czterech kandydatów: złodzieje, najemnicy, wyrzuceni z armii żołnierze i mordercy wyciągnięci z obozów pracy. Celaena występuje jako kandydatka Doriana pod fałszywym imieniem Lillian Gordaina. Jeśli wygra, po czterech latach służby odzyska wolność, a jeśli przegra, wróci do Endovier. Tymczasem w szklanym zamku ktoś zaczyna mordować zawodników, przy ciałach pojawiają się zapomniane Znaki Wyrda, a duch dawnej królowej każe Celaenie wygrać, bo w murach czai się zło.

Między treningami a Próbami Celaena zaprzyjaźnia się z księżniczką Nehemią z podbitego Eyllwe i ląduje między dwoma mężczyznami: flirtującym księciem i powściągliwym kapitanem, który ma jej pilnować.

⚠️Dalej są spoilery. Etapy fabuły zdradzają zakończenie. Jeśli nie chcesz go znać, zatrzymaj się na opisie powyżej.

Etapy fabuły

1. 1

   Z kopalni soli do szklanego zamku

   Celaena Sardothien ma osiemnaście lat i od roku pracuje jako niewolnica w kopalniach soli w Endovier. Trafiła tam, bo ktoś ją zdradził. Na plecach nosi trzy blizny po chłoście, a po próbie ucieczki, w której zabiła nadzorcę i dwudziestu trzech strażników, żyje tylko dlatego, że król kazał trzymać ją przy życiu. Chaol Westfall, kapitan Gwardii Królewskiej, prowadzi ją do Doriana Havilliarda, następcy tronu. Dorian proponuje układ: król ogłosił turniej o tytuł Królewskiego Obrońcy, a Celaena ma w nim wystąpić jako kandydatka księcia. Targują się o długość służby. Dorian proponuje pięć lat, ona żąda trzech, stanęło na czterech, po których odzyska wolność. Przez Dębową Puszczę, z kajdanami przypiętymi łańcuchem do siodła Chaola, Celaena jedzie do Rifthold, stolicy z zamkiem ze szkła. W drodze Chaol próbuje ją przejrzeć, a ona liczy drogi ucieczki.

2. 2

   Lillian Gordaina i dwudziestu trzech rywali

   Celaena dostaje komnaty w kamiennym skrzydle zamku, pyskatą służącą Philippę i nową tożsamość: na dworze udaje Lillian Gordainę, córkę kupca z Bellhaven i złodziejkę klejnotów. Król ogłasza zasady. Przez trzynaście tygodni kandydaci trenują, raz w tygodniu odbywa się Próba, po której najsłabszy odpada, a na koniec czwórka finalistów stoczy pojedynki. Wśród rywali są Cain, olbrzym z Gór Białego Kła wystawiony przez księcia Perringtona, złodziej Nox Owen, zabójca nazywany Grobem i dwaj mordercy z obozu w Calaculli. Za radą Chaola Celaena trzyma się środka stawki. Poznaje księżniczkę Nehemię z Eyllwe, która ledwo mówi wspólną mową, i rozmawia z nią w jej języku. Dorian przysyła jej książki ze swojej biblioteczki, a lady Kaltain Rompier, która chce zostać królową, bierze „lady Lillian” za rywalkę.

3. 3

   Próby i pierwsze ofiary

   Przed pierwszą Próbą w korytarzu zostaje znalezione rozszarpane ciało Billa Chastaina, zwanego Pożeraczem Oczu. Na łucznictwie Celaena nie wytrzymuje i ostatnią strzałą trafia w czarny punkt najdalszej tarczy. Żołnierz Sven rzuca się do ucieczki z sali treningowej i ginie od strzały w gardło, bo król kazał strzelać do uciekinierów. Celaena opowiada Chaolowi o bliznach z Endovier, a Dorianowi o Samie, ukochanym, który zginął trzynaście miesięcy wcześniej. Podczas wspinaczki po murze zamku spada i ginie Ned Clement, a Grób przecina linę Noxa. Celaena łapie Noxa w locie. Zawodnik, który nie stawił się na tę Próbę, leży martwy i poćwiartowany na schodach dla służby. W ogrodzie Cain wydłubuje ziemię z symbolu przy wieży zegarowej, a Nehemia nazywa go Znakiem Wyrda i ucina temat.

4. 4

   Grobowiec Eleny

   W noc Samhuinn Celaena odkrywa za gobelinem w swoim pokoju tajne drzwi. Jeden korytarz prowadzi do kanału, którym mogłaby uciec, ale rezygnuje z tej drogi, bo chce wywalczyć wolność. Inny prowadzi do grobowca Gavina, pierwszego króla Adarlanu, i jego żony Eleny Galathynius Havilliard, półkrwi Fae, córki Brannona, założyciela Terrasenu. Duch Eleny mówi, że w zamku czai się zło, przed którym drżą gwiazdy, że Celaena ma je zniszczyć i wygrać turniej. Daje jej złoty amulet z błękitnym kamieniem. Rano ginie Xavier, złodziej z Melisande: ma rozprutą klatkę piersiową, nie ma organów ani mózgu, a na ścianie są krwią wymazane Znaki Wyrda. Cain rośnie w oczach i daje Celaenie do zrozumienia, że zna jej prawdziwe imię. Z Chaolem Celaena szuka w bibliotece wiedzy o znakach i o Bramach Wyrda, które prowadzą do innych światów.

5. 5

   Trucizny, bal i podejrzenia

   Ginie Verin, kolejny zawodnik. Po śladach pazurów i przeciętych ścięgnach Celaena wnioskuje, że zabija bestia sterowana przez człowieka. Elena znów się zjawia i mówi tylko „Patrz w prawo”. Na Próbie trucizn Celaena podgląda, jak puchary ustawia stojący po jej prawej Pelor, i wygrywa. Nehemia dostaje wieść, że armia Adarlanu wymordowała pięciuset buntowników z Eyllwe, także dzieci. Celaena spędza wieczory z Dorianem przy bilardzie i kartach, a w Yulemas dostaje od niego słodycze i szczeniaka, któremu daje imię Strzała. Dorian rozpoznaje w jej amulecie Oko Eleny z legendy, ale uznaje je za kopię. Pod łóżkiem Celaena znajduje spiralę Znaków Wyrda, a Nehemia nagle mówi przy niej bezbłędną wspólną mową. Celaena zaczyna podejrzewać przyjaciółkę. Zakrada się na bal maskowy, tańczy z Dorianem, a nad ranem całują się w jej komnacie. Chaol patrzy z ogrodu na jej balkon i wie, że Celaena myśli o kimś innym.

6. 6

   Ridderak

   Perrington, który nosi czarny pierścień, zdradza Kaltain, że Lillian to Celaena Sardothien, i namawia ją, żeby podczas finału dolała jej do wina krwawnika złośliwego. Celaena wyczytuje w księdze, że znaki przy ciałach to ofiara dla ridderaka, a przywołujący przejmuje siłę zabitych. Schodzi tajnym przejściem, przekonana, że stoi za tym Nehemia, i zastaje Caina, który własną krwią przyzywa potwora. Cain zamyka ją z bestią. Celaena ucieka do grobowca, chwyta Damaris, tysiącletni miecz Gavina, i rozrąbuje ridderakowi pysk, ale ten gryzie ją w dłoń. Wykrwawioną znajduje Nehemia i leczy ją w kąpieli, a na ramionach Celaeny lśnią wtedy Znaki Wyrda. Celaena wyznaje przyjaciółce, kim jest, a Nehemia nadaje jej imię Elentiya, czyli „Duch, Którego Nie Można Złamać”. Nox odgaduje tożsamość Celaeny i ucieka z zamku, więc ostatnią Próbę odwołano. W finale zostają Celaena, Cain, Grób i Renault. Z Dorianem Celaena całuje się do trzeciej nad ranem.

7. 7

   Pojedynek pod wieżą zegarową

   Finał odbywa się w ogrodzie, przy wieży zegarowej, przed królem i radą. Cain łamie Renaultowi nos, a Celaena w dwie minuty pokonuje Groba kijem z drewna z lasów Eyllwe, który pożyczyła jej Nehemia. Po toaście, który wznosi Kaltain, Celaena traci ostrość widzenia i zaczyna widzieć umarłych i skrzydlate demony. Cain bawi się nią: wybija jej bark, rozcina udo, szydzi z zamordowanych rodziców i zrywa z jej szyi amulet. Chaol klęka przy kredowej linii i powtarza „Wstawaj”. Gdy Celaena woła o pomoc, w wizji zjawia się Elena, rozbija mrok, który zamieszkał w Cainie, i usuwa z jej ciała truciznę, a na arenie zrywa się wiatr. Nehemia na skraju areny kreśli w powietrzu znaki. Z błękitnym znakiem płonącym na czole Celaena wbija Cainowi ułamany koniec kija w bok, tnie go po ramieniu i przykłada mu ostrze do gardła. Król niechętnie ogłasza zwycięstwo kandydatki syna. Kiedy Cain po skinieniu króla wyciąga sztylet, żeby wbić go Celaenie w plecy, Chaol przebija mu serce mieczem. Kaltain syczy Perringtonowi, że dawka miała wystarczyć, a ten na głos udaje zaskoczenie i każe ją zabrać.

8. 8

   Obrończyni króla

   Nehemia wyjaśnia, że jej rodzina od pokoleń zna Znaki Wyrda, że od miesięcy niszczyła istoty przyzywane przez Caina, rysowała pod łóżkiem Celaeny znaki ochronne i otworzyła drogę, którą przyszła Elena. Przyznaje też, że jest na dworze jako szpieg dla dobra Eyllwe. W rozmowie króla z Perringtonem widać, że ich pierścienie dają moc: to ona zmieniła Caina i bez jej wiedzy kierowała Kaltain, która siedzi teraz w lochu. Król chce wypróbować tę moc na innych, a znak z czoła Celaeny zamierza zbadać i, jeśli okaże się częścią przepowiedni, ją powiesić. Celaena zrywa z Dorianem, bo jako Obrończyni nie może być z księciem, i proponuje mu przyjaźń. Chaol, wstrząśnięty tym, że zabił człowieka, słucha jej opowieści o nocy, w której zginęli jej rodzice. We śnie Elena mówi Celaenie, że mogłaby kiedyś wstrząsnąć gwiazdami. Przy podpisywaniu umowy król zapowiada, że jeśli Celaena nie wróci z zadania, zginie Chaol, a potem Nehemia i jej rodzina. Celaena podpisuje, mówi Chaolowi, że jest szczęśliwa, i bierze go za rękę.

Motywy i przesłanie

Wolność i niewola

Endovier, kajdany i umowa z królem, czyli pytanie, ile wolności da się kupić czterema latami zabijania na rozkaz.

Turniej na śmierć i życie

Próby, po których odpadają najsłabsi, i rywale, którzy giną poza areną.

Zagadka morderstw

Okaleczone ciała zawodników, Znaki Wyrda wymazane krwią i śledztwo Celaeny w bibliotece i tajnych przejściach.

Zakazana magia

Elena, Fae, Bramy Wyrda i czarne pierścienie w świecie, w którym magia zniknęła po królewskim edykcie.

Trójkąt uczuć

Flirtujący książę Dorian i powściągliwy kapitan Chaol.

Przyjaźń

Celaena i Nehemia, dwie dziewczyny z podbitych krajów, które uczą się nawzajem swoich języków.

Imperium

Spalony Terrasen, rzeź buntowników z Eyllwe i obozy pracy, na których stoi potęga Adarlanu.

To opracowanie jest streszczeniem książki „Szklany tron” (Sarah J. Maas) i jej głównych wydarzeń. Nie jest to recenzja, lecz opis fabuły i motywów powieści.