O czym jest „Niewidzialne życie Addie LaRue”?

W skrócie

„Niewidzialne życie Addie LaRue” V.E. Schwab to powieść fantasy na pograniczu realizmu magicznego, rozpięta między francuską wioską Villon-sur-Sarthe z 1714 roku a Nowym Jorkiem roku 2014. Dwudziestotrzyletnia Adeline LaRue ucieka sprzed ołtarza do lasu i modli się o ratunek tak długo, że zapada zmrok. Odpowiada jej ktoś, przed kim ostrzegała ją stara Estele: ciemność w ludzkiej postaci. Adeline dostaje wolność i życie bez końca, ale cena okazuje się okrutna. Każdy, kogo spotka, zapomina o niej, gdy tylko zniknie mu z oczu.

Przez trzysta lat Addie uczy się żyć jak duch: kradnie, żeby jeść, nie może wymówić własnego imienia, zapisać słowa ani zostawić śladu. Raz w roku, w rocznicę umowy, odwiedza ją cień, któremu nadała imię Luc, i sprawdza, czy ma już dość. Aż w marcu 2014 roku w brooklińskim antykwariacie chłopak o imieniu Henry Strauss mówi jej dwa słowa, których nie słyszała od trzech stuleci: „Pamiętam cię”. Tyle że i on skrywa tajemnicę.

⚠️Dalej są spoilery. Etapy fabuły zdradzają zakończenie. Jeśli nie chcesz go znać, zatrzymaj się na opisie powyżej.

Etapy fabuły

1. 1

   Wesele, z którego uciekła

   Villon-sur-Sarthe, przełom XVII i XVIII wieku. Adeline LaRue, córka snycerza Jeana i surowej Marthe, od dziecka rysuje i marzy o świecie poza wioską. Ojciec, który wyrzeźbił dla niej jesionowy pierścionek, zabiera ją na targ do Le Mans, a stara Estele, wciąż czcząca dawnych bogów, uczy ją składać im ofiary i przestrzega przed jednym: nigdy nie wolno modlić się do tych, którzy odpowiadają po zmroku. 29 lipca 1714 roku dwudziestotrzyletnia Adeline ma poślubić Rogera, wdowca z trójką dzieci. Ucieka z wesela do lasu, rzuca na mech pierścionek ojca i błaga bogów o ratunek tak długo, że nie zauważa zachodu słońca. Odpowiada jej ciemność w postaci nieznajomego, którego latami rysowała w szkicownikach: czarne loki, zielone oczy. Cień odrzuca prośbę o czas bez ograniczeń, więc Adeline proponuje, żeby zabrał jej duszę, kiedy nie będzie jej już chciała. Pocałunek z ugryzieniem w wargę i dwa słowa: „Umowa stoi”.

2. 2

   Dziewczyna, której nikt nie pamięta

   W domu matka pyta, kim jest, ojciec twierdzi, że nie mają dzieci, a Estele zapomina ją, gdy tylko zamknie drzwi. Adeline nie potrafi wymówić swojego imienia, napisać choćby słowa ani opowiedzieć prawdy, a rany goją się na niej bez śladu. Zabiera z warsztatu ojca drewnianego ptaszka i rusza do Le Mans, gdzie ledwie uchodzi przed dwoma napastnikami w stajni, a potem do Paryża. Tam poznaje głód, który nie zabija, ale boli, płaci za nocleg, z którego rano zostaje wyrzucona jako obca, i sprzedaje się w dokach. Zimą budzi się na wozie z ciałami ofiar zarazy, a ostatnia pamiątka z domu przepada. Od tej pory nazywa siebie Addie, jak mówiła na nią Estele.

3. 3

   Rocznice z ciemnością

   Cień przychodzi rok po umowie i w kolejne rocznice: kusi, drwi i namawia, by się poddała, a Addie za każdym razem odmawia. Podczas kolacji w rezydencji markiza nadaje mu imię Luc i wypowiada mu wojnę, on zaś w odwecie potrafi nie pojawiać się latami. W 1724 roku, przebrana za mężczyznę, poznaje Remy'ego Laurenta, syna drukarza z Rennes. Wspinają się razem na wieżę Notre Dame i spędzają noc w jego pokoju, a rano Remy wciska jej monety jak nieznajomej. Addie zabiera od niego broszurę Woltera i latami uczy się czytać. Odkrywa też lukę w klątwie: wspomnienia o niej znikają, ale idee zostają. W Wenecji malarz Matteo szkicuje ją w pościeli i jej twarz z siedmioma piegami zaczyna wędrować przez obrazy i rzeźby kolejnych stuleci. W 1764 roku wraca do Villon, znajduje grób ojca, starą matkę, która jej nie poznaje, i sadzi drzewo na grobie Estele.

4. 4

   Chłopak z antykwariatu

   Nowy Jork, marzec 2014. Addie budzi się u muzyka Toby'ego, któremu od tygodni podsuwa melodię piosenki, nocuje w pustym apartamencie aktora Jamesa St. Claira, a na dachu w East Village spotyka malarkę Sam, z którą przeżyła romans i która znów poznaje ją od nowa. W brooklińskim antykwariacie Ostatnie Słowo kradnie Odyseję po grecku, a sprzedawca dogania ją na schodach i oddaje jej książkę. Kiedy następnego dnia Addie wraca, żeby wymienić tomik, Henry Strauss mówi jej, że ją pamięta. Addie zaprasza go na kawę i przedstawia się jako Eve, ale wieczorem pod stacją metra zdobywa się na prawdę i udaje jej się wymówić swoje imię. Henry odpowiada: „Dobranoc, Addie”. Na kolejnych randkach wpisuje jej imię na liście rekordów flippera, a ona zabiera go do podziemnego klubu w nieczynnym tunelu metra. Po wspólnej nocy Addie słyszy po raz pierwszy od trzystu lat zwykłe „dzień dobry”.

5. 5

   Umowa Henry'ego

   Kiedy przyjaciel Henry'ego, aktor Robbie, nie poznaje Addie, ona opowiada Henry'emu całą prawdę o klątwie. Henry jej wierzy, bo sam zawarł pakt. Pół roku wcześniej, po tym, jak tancerka Tabitha odrzuciła jego oświadczyny, pijany i nafaszerowany tabletkami spotkał w deszczu mężczyznę, na którego nie spadała ani kropla, i oddał mu duszę za to, by go kochano. Od tej pory ludzie patrzą na niego oczami zasnutymi mgłą i widzą dokładnie to, czego pragną: rodzina jest z niego dumna, dziekan proponuje mu etat na uczelni, baristka Vanessa po tygodniu wyznaje mu miłość, a Robbie znów go całuje. Nic z tego nie jest prawdziwe i Henry dusi się w tym uwielbieniu. Addie jest pierwszą osobą bez mgły w oczach, bo chce od niego tylko jednego: żeby ją pamiętał. Henry zapewnia, że umowę zawarł na całe życie.

6. 6

   Imię zapisane farbą

   Przyjaciółka Henry'ego, doktorantka historii sztuki Bea, szuka tematu pracy i trafia na piegowatą kobietę powracającą w dziełach z różnych epok, którą nazywa „duchem z obrazu”. Henry rozumie, że to Addie. Na interaktywnej wystawie Artefakt na High Line Addie kładzie dłoń na jego dłoni i jego palcem rysuje, a potem pisze swoje imię, które tym razem nie znika. Tej samej nocy zaczyna dyktować mu swoją historię, a Henry zapisuje ją w kolejnych notatnikach. Zdjęcie polaroidem wychodzi tylko wtedy, gdy trzymają aparat razem. Bea i Robbie poznają Addie wciąż od nowa, a na urodzinach Henry'ego wschodząca gwiazda Toby Marsh śpiewa przebój zbudowany na melodii, którą mu podsunęła.

7. 7

   Dwa stulecia z Lukiem

   Równolegle Addie opowiada o Lucu. Wrogowie powoli zbliżają się do siebie: cień porzuca ją we Florencji, z londyńskiej galerii zabiera ją do Beethovena i w swojej prawdziwej postaci wyrywa mu duszę, w Monachium prowadzi ją na „Tristana i Izoldę”, a w 1914 roku oddaje jej jesionowy pierścionek, którym można go wezwać. W 1944 roku wyciąga ją z niemieckiego więzienia pod Orleanem, w 1952 roku w Los Angeles zostają kochankami, a w 1970 roku Luc daje jej własny dom w Nowym Orleanie. Kiedy mówi o miłości i proponuje nagięcie umowy, Addie słyszy w tym stare żądanie, żeby się poddała. W 1984 roku dom płonie, ona wyrzuca pierścionek, a Luc znika na trzydzieści lat.

8. 8

   Trzysetna rocznica

   29 lipca 2014 roku Luc wraca: zatrzymuje czas w barze i przypomina Henry'emu o zegarku z jedną wskazówką. Wychodzi na jaw, że chłopak sprzedał duszę nie na całe życie, ale na rok, a w chwili umowy stał na krawędzi dachu, gotów skoczyć. Zostało mu trzydzieści sześć dni. Addie wzywa Luca pierścionkiem i zgadza się spędzić z nim noc w zamian za obietnicę, że rozważy uwolnienie Henry'ego. Kolacja w pustej restauracji, bar na dachu wieżowca, taniec w Central Parku: Luc wyznaje, że to on postawił Henry'ego na jej drodze, by pokazać jej, jak krucha jest ludzka miłość. Kiedy Addie mówi, że go nie kocha, cień w odwecie odbiera im tydzień i Addie wraca do Henry'ego dopiero szóstego sierpnia.

9. 9

   Pamiętam cię

   Henry prosi, żeby przestała walczyć, i przeżywa najszczęśliwsze dni w życiu: wyjazd pod gwiazdy na północ stanu, pożegnanie z Beą i Robbiem, które oni wezmą za zwykłe spotkanie. Trzy noce przed końcem Addie wymyka się do baru i proponuje Lucowi nową umowę: będzie jego, „tak długo, jak zechcesz”, jeśli Henry będzie żył i ją pamiętał. Luc się zgadza. 4 września o północy, na tym samym dachu, Henry zamiast umrzeć patrzy, jak Addie znika mu z ramion. Budzi się żywy, z sześcioma notatnikami jej historii, i spisuje z nich powieść „Niewidzialne życie Addie LaRue”, wydaną bez nazwiska autora, z dedykacją „Pamiętam cię”. W lutym 2016 roku Addie bierze ją do ręki w londyńskiej księgarni, a obok staje Luc. Ona uśmiecha się w duchu: obiecała zostać z nim nie na zawsze, tylko tak długo, jak zechce, i zamierza sprawić, że przestanie chcieć.

Motywy i przesłanie

Pamięć i zapomnienie

Czym jest człowiek, po którym nie zostaje ślad w niczyjej pamięci.

Pakt z ciemnością

Umowa, w której liczy się każde słowo, a cena zawsze okazuje się wyższa.

Sztuka jako ślad

Twarz Addie ukryta w obrazach, rzeźbach i piosenkach, choć nikt jej nie pamięta.

Samotność i wolność

Życie bez więzów i zobowiązań, które okazuje się życiem bez nikogo.

Miłość i posiadanie

Luc i Henry jako dwa różne pomysły na to, co znaczy kochać.

Zdrowie psychiczne

Depresja Henry'ego, jego „burze” i potrzeba bycia wystarczająco dobrym.

Czas

Trzysta lat jednej kobiety naprzeciw jednego roku chłopaka.

To opracowanie jest streszczeniem książki „Niewidzialne życie Addie LaRue” (V.E. Schwab) i jej głównych wydarzeń. Nie jest to recenzja, lecz opis fabuły i motywów powieści.