Jeśli zaczynasz swoją przygodę z tworzeniem historii dla młodych dorosłych, warto poznać pułapki, w które wpada wielu początkujących autorów. Oto lista najczęstszych błędów oraz wskazówki, jak ich unikać, by Twoja książka była autentyczna i wciągająca.
1. Protekcjonalny ton, czyli "mówienie z góry"
To błąd numer jeden. Często dorośli autorzy podchodzą do problemów nastolatków z dystansem, który sugeruje, że ich przeżycia są błahe. Jeśli Twój narrator ocenia wybory bohatera jako "głupie", czytelnik poczuje się atakowany.
Jak to naprawić? Musisz stać się rówieśnikiem swojego bohatera. Opisuj świat z jego perspektywy. Dla siedemnastolatka złamane serce czy kłótnia z przyjacielem to koniec świata - i jako autor musisz traktować te emocje z pełną powagą.
2. Pułapka nieaktualnego slangu
Chęć bycia "na czasie" często kończy się katastrofą. Język młodzieży zmienia się błyskawicznie. Użycie słowa, które było modne rok temu, dziś może brzmieć po prostu żenująco.
Jak to naprawić? Skup się na emocjach, nie na modnych słówkach. Emocje są ponadczasowe. Zamiast silić się na nowoczesny slang, postaw na naturalny, prosty język. Czasem mniej znaczy więcej.
3. Opisywanie bohaterów przez "kolor oczu"
To jeden z najbardziej irytujących błędów. Początkujący autorzy często identyfikują postacie przez ich cechy fizyczne, pisząc np. "niebieskooka wstała z krzesła" albo "szatyn uśmiechnął się". Pamiętaj: nikt tak o sobie ani o swoich znajomych nie myśli.
Jak to naprawić? Opisuj bohaterów przez ich działania, charakterystyczne gesty lub emocje. Zamiast skupiać się na kolorze tęczówki, pokaż, co postać robi w danej scenie. Czytelnik polubi Twojego bohatera za to, kim jest, a nie za to, że jest "brunetem".
4. Nadmiar wielokropków
Wielokropki mają dodawać tajemniczości lub oddawać zawieszenie głosu, ale ich nadużywanie sprawia, że tekst staje się męczący i "rozmazany". To częsty sposób na sztuczne budowanie nastroju.
Jak to naprawić? Zrób prosty test: jeśli po napisaniu pierwszej wersji tekstu masz więcej wielokropków niż stron, to znaczy, że ich nadużywasz. Spróbuj zastąpić je kropkami. Krótkie, konkretne zdania mają znacznie większą moc niż ciągłe niedopowiedzenia.
5. Tworzenie bohaterów bez "rys"
Początkujący autorzy mają tendencję do kreowania postaci idealnych. Piękna, utalentowana dziewczyna, która nie ma żadnych wad, to przepis na nudną historię. Czytelnik nie utożsami się z kimś, kto nie popełnia błędów.
Jak to naprawić? Pamiętaj o zasadzie "rys" na charakterze. Twój bohater musi mieć słabości. Może być egoistyczny w stresie, albo może podejmować złe decyzje pod wpływem impulsu. To właśnie te wady sprawiają, że postać staje się żywa i prawdziwa.
6. Brak sprawstwa u nastolatka
W literaturze Young Adult to młody człowiek musi być siłą napędową fabuły. Częstym błędem jest wprowadzanie dorosłego, który w ostatniej chwili rozwiązuje problem za głównego bohatera.
Jak to naprawić? Usuń dorosłych z drogi. Rodzice mogą być obecni w tle, ale to nastolatek musi ponosić konsekwencje swoich czynów i samodzielnie szukać wyjścia z trudnych sytuacji. Jeśli dorosły ratuje sytuację, odbierasz swojemu bohaterowi szansę na rozwój.
7. Utrata kontroli przez brak skupienia
Pisanie przy włączonych mediach społecznościowych sprawia, że narracja rwie się, a wątki przestają do siebie pasować. Tracisz wtedy kontrolę nad głosem narratora i klimatem opowieści.
Jak to naprawić? Wyznacz sobie czas na "głęboką pracę". Schowaj telefon i wyłącz powiadomienia. Pisz z jasnym umysłem. Pamiętaj, że każde kolejne zdanie musi być tak samo dobre (lub lepsze) niż to poprzednie. Tylko pełne skupienie pozwoli Ci utrzymać odpowiednie tempo.
Pisanie Young Adult to sztuka balansowania między prostotą a głębią emocjonalną. Pisz dla swoich czytelników jak dla przyjaciół, a nie jak dla dzieci. Oni to docenią.
Może Cię również zainteresować:
- Jak pisać książki Young Adult? - praktyczne porady dla przyszłych pisarzy YA.
- Najpopularniejsze motywy (tropy) w literaturze YA - dowiedz się, co kochają relaksatorzy i jak ograć schematy.
- Jak stworzyć bohatera, z którym młodzież się utożsami? - praktyczne wskazówki na budowanie postaci z "rysami".
