Przejdź do treści
Półka Moje książki
Okładka: Dotknij mnie, Tahereh Mafi

Recenzja

Dotknij mnie - recenzja, od ilu lat i dla kogo

Tahereh Mafi Wszystkie książki autorki →

Ten od Liceum

★ 5/10
Ocena ogólna - co to znaczy?

Jedna, łączna ocena książki. Biorę pod uwagę wszystko, co opisuję w tej recenzji: styl, bohaterów, fabułę i emocje. To nie średnia z ocen dla koneserów i relaksatorów. To moja ocena z tego momentu życia. Ta sama książka za rok albo za pięć lat może trafić do ciebie mocniej albo słabiej - i to normalne. Jak oceniam

🧠 Koneser - co to znaczy?

Dla wymagających: liczy się nietuzinkowa fabuła, zwroty akcji i dobrze napisani bohaterowie. Jak oceniam

4/10
💖 Relaksator - co to znaczy?

Dla tych, którzy chcą się po prostu wciągnąć. Sztampa i płascy bohaterowie nie przeszkadzają. Jak oceniam

7/10
🌶️ Pikanteria - co to znaczy?

Jak dosłowne są sceny intymne: 0-2 najwyżej pocałunki, 3-5 zasygnalizowane, 6-10 opisane wprost. To opis, nie ocena. Jak oceniam

3/10
Wiek - co to znaczy?

Mój próg, nie oznaczenie wydawcy. Liczą się sceny intymne, ale też przemoc, używki i ciężar tematu. Jak oceniam

16+

Tropy w książce

  • Dystopia
  • Od zera do bohatera

Motywy

  • zabójczy dotyk
  • przekreślone myśli bohaterki
  • ucieczka z siedziby armii
  • Adam i obsesyjny Warner
  • ludzie z nadprzyrodzonymi darami
  • sceny przemocy

Sięgnij, jeśli

  • lubisz dystopie, w których bohaterka ma moc, za którą świat ją znienawidził, a władza chce ją wykorzystać
  • chcesz romansu, w którym zwykłe objęcie przez koc jest wydarzeniem, a każdy pocałunek coś kosztuje
  • ciekawi cię styl pełen przekreśleń, liczb i powtórzeń, przez który widać, co bohaterka wypiera

Odpuść, jeśli

  • metafory w rodzaju oczu pękających jak rozbite okna budzą w tobie raczej śmiech niż dreszcz
  • oczekujesz dystopii z przemyślanym światem, a nie tła z ruin, plakatów i głośników
  • wolisz bohaterów z wadami od chłopaka, który w każdej scenie jest idealny i pamięta twoje dobre uczynki z podstawówki

Dlaczego taka ocena

🧠 Dla koneserów

4/10
  • Głos z celi. Pierwsze rozdziały to najlepsza część książki. Juliette liczy dni, godziny, pęknięcia w ścianach i oddechy, a myśli, do których nie chce się przyznać, przekreśla na naszych oczach: że pragnie czyjegoś dotyku, że rodzice ją wyrzucili, że uważa się za potwora. Rozdział, który otwiera szesnaście przekreślonych linijek „Nie jestem szalona”, mówi o izolacji więcej niż niejeden opis.
  • Warner. Dziewiętnastolatek w białych rękawiczkach strzela w pieczeń, żeby wygrać kłótnię przy kolacji, rozstrzeliwuje szeregowca przed całym sektorem, a na rzucone żartem „Twoja biedna matka” blednie jak dziecko przyłapane na kłamstwie. Najciekawsza i najbardziej niepokojąca postać książki. Jego „troska” to obsesja i kontrola, od sukienek, które sam wybiera, po kamery w jej pokoju, a scena w szkolnej klasie to napaść. Mafi każe jednak Juliette poczuć wtedy, że „Między nami iskrzy”, i ten jeden akapit zostawia niesmak.
  • Świat z plakatów. Przywrócenie ma hasła, głośniki na słupach i zakaz świąt, ale nie ma logiki. Katastrofę klimatyczną wykłada Adam w jednym monologu, a w końcówce Castle w drugim ogłasza, że prawie wszystko to kłamstwo. Nie wiadomo nawet, po co reżimowi dziewczyna do torturowania, skoro Warner sam się chwali, że z zabijaniem radzi sobie świetnie bez niej.
  • Fabuła na skróty. Ucieczkę ułatwiają ćwiczebny alarm, kluczyki zostawione w stacyjce i żołnierze odwołani do bazy, a historię Kenjiego o nieznajomym, który podrzucił go pod drzwi, autorka kilka rozdziałów później zastępuje inną. Najlepszy pomysł, czyli to, że Warner też może dotknąć Juliette, zostaje odłożony na kolejny tom, a w końcówce na scenę wjeżdżają naraz podziemna kryjówka, psychokineza, porażanie prądem i niewidzialność, jakby ekipa X-Menów pomyliła plany zdjęciowe.
  • Adam bez skazy. Adam pamięta każdy dobry uczynek Juliette z podstawówki, bronił jej przed kamieniami, nosi na piersi wytatuowanego ptaka z jej snów i ani razu nie zrobi niczego głupiego. To piękna odpowiedź na jej samotność, ale nie człowiek. Jego „Tylko ty na tym świecie jesteś dobra” brzmi jak dedykacja na pierwszej stronie, a nie jak kwestia nastolatka.

💖 Dla relaksatorów

7/10
  • Zakazany dotyk. Cały romans stoi na jednym pomyśle i ten pomysł działa. Kiedy po 264 dniach samotności ktoś obejmuje Juliette przez koc, wychodzi z tego scena mocniejsza niż niejeden pocałunek w innych romansach, a poranek, w którym Adam pod szumem prysznica mówi „Mogę cię dotknąć”, ma ładunek, na który autorka uczciwie zapracowała.
  • Akcja po ucieczce. Lina spuszczona z piętnastego piętra, pościg przez opuszczone magazyny, Juliette przebijająca pięścią stalowe drzwi i jej pierwsza w życiu jazda samochodem, zapowiedziana wyznaniem „Nie umiem prowadzić”. Od ucieczki z siedziby książka przyspiesza i nie zwalnia do końca.
  • Kenji i James. Dziesięciolatek, który na widok Juliette w strzępach sukienki pyta, czy zawsze się tak ubiera, i Kenji, który z opuchniętą twarzą zapewnia ją: „Mam zachwycającą twarz”, wpuszczają do tej ponurej książki trochę powietrza.
  • Haczyk na koniec. Warner przeżył i wie, że może dotknąć Juliette, Adam być może też ma dar, a ona dostaje kostium superbohaterki. Po kolejny tom sięga się z czystej ciekawości.
  • Przerwane w pół pocałunku. Juliette i Adamowi przeszkadzają kolejno interkom, alarm, młodszy brat, znowu młodszy brat i Kenji. Za trzecim razem przestałem się przejmować, a tygodnie w siedzibie Warnera, złożone ze śniadań, sukienek i tych samych rozmów, ciągną się dłużej, niż powinny.

Cztery warstwy książki

Fabuła i rozwój akcji

4

Część w celi trzyma za gardło, a moment, w którym współwięzień okazuje się żołnierzem Warnera, to dobrze rozegrana zdrada. Pobyt w siedzibie Sektora 45 ma jeszcze napięcie gry z Warnerem, choć krąży wokół tych samych śniadań i sukienek. Po ucieczce fabuła zamienia się w bieg od kryjówki do kryjówki, wyjaśnienia przychodzą w monologach, a końcówka otwiera Punkt Omega jak pilot nowej serii. Najlepszy pomysł, dotyk Warnera, jest tu tylko obietnicą.

Bohaterowie i relacje

5

Juliette jest wiarygodna w tym, co najtrudniejsze: w samotności, poczuciu winy i nieśmiałym uczeniu się, że może coś dla kogoś znaczyć. Warner to antagonista, o którym myśli się po lekturze, bo pod okrucieństwem widać chłopaka, który rozpaczliwie chce, żeby ktoś go wybrał. Adam jest za to idealny do granic nudy, Castle, Winston i Brendan dostają po scenie na przedstawienie się, a humor wnoszą właściwie tylko Kenji i James.

Styl pisania i atmosfera

5

Przekreślenia, liczby zapisywane cyframi i powtórzenia w rodzaju „jego usta jego usta jego usta” świetnie oddają głowę dziewczyny, która od 264 dni z nikim nie rozmawiała. Kłopot w tym, że Mafi nie zdejmuje nogi z gazu: każda emocja dostaje trzy metafory, oczy pękają jak rozbite okna, a Adam obdarza Juliette „uśmiechem wielkości Jowisza”. Szary świat ruin, plakatów i głośników ma klimat, ale służy głównie za dekorację.

Rozrywka i wartość

6

Mocny pomysł, sporo napięcia, romans, w którym dotyk coś znaczy, i końcówka, która ustawia całą serię. Plus za poważne potraktowanie samotności i nienawiści do siebie. Męczą przeładowane metafory, przewidywalny romans i finał, który więcej zapowiada, niż rozstrzyga.

Krótko o książce, bez spoilerów

Juliette od 264 dni siedzi w celi, bo jej dotyk wysysa z ludzi życie, a dziewiętnastoletni dowódca Warner chce z niej zrobić broń. Tahereh Mafi ma świetny pomysł na narratorkę, której wyparte myśli widać w tekście jako przekreślenia, i dużo słabszy na świat, który pod koniec zamienia się w kryjówkę ludzi z supermocami jak z X-Menów.

Chcesz poznać fabułę etap po etapie?Streszczenie

Cytat, który zapadł mi w pamięć

„Nadzieja jest kieszenią pełną możliwości.”Dotknij mnie, Tahereh Mafi

Poruszane motywy

Tahereh Mafi opowiada o głodzie dotyku. Juliette przez całe życie słyszała, że jest potworem: rodzice zamykali ją w pokoju, w szkole jadła sama za ogrodzeniem, a po śmierci małego chłopca ze sklepu trafiła do zakładu, w którym przez 264 dni nie zamieniła z nikim słowa. Książka pyta, czy ktoś, kogo wszyscy nazywają potworem, może sam zdecydować, kim będzie, i podsuwa dwie odpowiedzi w postaci dwóch chłopaków: Warnera, który chce zrobić z jej skóry broń, i Adama, który widział w niej dobro, zanim ktokolwiek zaczął się jej bać. W tle jest dystopia o władzy, która pali książki, kasuje języki i rządzi strachem. Główne elementy historii: Dotyk i samotność - dziewczyna, której nikt nie dotknął od 264 dni, i świat, w którym objęcie przez koc urasta do cudu. Wina i nienawiść do siebie - śmierć trzylatka, której Juliette nie chciała spowodować, i lata, w których słyszała, że jest zagrożeniem dla wszystkich. Ciało jako broń - moc, której Juliette się boi, a Warner chce użyć do torturowania buntowników. Obsesja i kontrola - Warner wybiera jej sukienki, zakazuje rozmów z żołnierzami, nagrywa każdy jej krok i nazywa to troską. Pierwsza miłość - Adam, chłopak, który w szkole jako jedyny stawał w jej obronie. Bracia i nowy dom - Adam, który wstąpił do armii, żeby utrzymać dziesięcioletniego Jamesa, i ludzie z Punktu Omega, przy których Juliette pierwszy raz nie czuje się dziwolągiem. Władza i strach - reżim Przywrócenia, egzekucja na placu i kłamstwa o świecie, którego podobno nie da się już uratować.

Pytania i odpowiedzi

Czy „Dotknij mnie” to to samo co „Dotyk Julii”?

Tak, to ta sama powieść. Wcześniej wydało ją Wydawnictwo Otwarte pod tytułem „Dotyk Julii” (tam bohaterka nosi imię Julia), a obecne wydanie We Need Ya ukazuje się jako „Dotknij mnie”. W tamtym wydaniu dwa następne tomy nosiły tytuły „Sekret Julii” i „Dar Julii”. To pierwszy tom serii i od niego zaczyna się lekturę. W wydaniu We Need Ya kolejne części to „Odkryj mnie”, „Rozbudź mnie”, „Ulecz mnie”, „Poskrom mnie” i „Wyśnij mnie”, jest też nowelka „Zrozum mnie”.

Ile stron liczy książka?

444 strony w wydaniu We Need Ya z 2022 roku, choć oczywiście zależy to od konkretnego wydania.

Od ilu lat jest ta książka?

Daję próg 16+, taki sam jak dla całej serii. Seksu nie ma, ale są śmiałe pocałunki z rękami pod ubraniem i scena, w której Warner przyciska Juliette do ściany i całuje ją wbrew jej woli. Przemoc nie jest opisywana ze szczegółami, ale jest jej sporo: bicie, egzekucja na placu, tortury, małe dziecko w pokoju z wysuwanymi kolcami i śmierć trzylatka w przeszłości bohaterki. Juliette nienawidzi siebie i w najgorszych chwilach myśli o śmierci. Jeśli myśli samobójcze albo nienawiść do siebie dotyczą ciebie: 116 111.

Dla kogo przeznaczona jest ta książka?

Dla relaksatorów od 16 lat, którzy lubią dystopie z romansem, mroczny klimat i bohaterkę z niebezpieczną mocą, a gęste metafory ich nie odstraszają. Koneserowi zostaną świetne rozdziały w celi, przekreślenia i niepokojący Warner, ale świat i intryga go nie zaskoczą. Kto lubił „Cień i kość”, odnajdzie tu podobny układ: przyjaciel z dzieciństwa po jednej stronie i mroczny dowódca, który chce mieć bohaterkę na własność, po drugiej.

A Ty? Znasz tę książkę?

Oceny czytelników

Twoja ocena może być zupełnie inna niż moja. Dużo zależy od tego, kiedy po nią sięgasz.

Twoja ocena w skali 1-10

Bez logowania. Jeden głos z jednej przeglądarki - możesz go potem zmienić.

Masz inne zdanie? Oceń książkę wyżej albo napisz do mnie na Instagramie lub TikToku.

Co czytać dalej

Zrób test: co czytać dalej