O czym jest „Rozmowy z przyjaciółmi”?

W skrócie

„Rozmowy z przyjaciółmi” to debiut Sally Rooney, powieść o czworgu ludziach, którzy przez jedno lato i jedną jesień w Dublinie komplikują sobie życie bardziej, niż którekolwiek z nich planowało. Frances ma dwadzieścia jeden lat, studiuje anglistykę w Trinity College i pisze wiersze, które razem z Bobbi, swoją najlepszą przyjaciółką i byłą dziewczyną, wykonuje na wieczorach poezji mówionej. Na jednym z nich poznają Melissę, trzydziestosiedmioletnią fotografkę i eseistkę, która chce napisać o nich tekst. Bobbi jest Melissą oczarowana. Frances bardziej interesuje jej mąż Nick, przystojny aktor, starszy od niej o jedenaście lat.

Z wymiany maili robi się flirt, a z flirtu romans, który Frances ukrywa przed wszystkimi, nawet przed Bobbi. W tle są pieniądze, których Frances nie ma, a jej nowi znajomi mają w nadmiarze, ojciec pijący w Ballinie i ból, który coraz częściej powala ją na podłogę łazienki. Każde z czworga bohaterów ma swoją wersję tego, co się dzieje, i każde coś przed resztą ukrywa.

Historię opowiada sama Frances, chłodno i z dystansem, także do siebie, a w tekst wplecione są całe maile i zapisy rozmów z komunikatora. Akcja trwa od końca maja do grudnia i dzieli się na dwie części: wakacje, z kulminacją w willi we francuskim Étables, oraz jesień w Dublinie.

⚠️Dalej są spoilery. Etapy fabuły zdradzają zakończenie. Jeśli nie chcesz go znać, zatrzymaj się na opisie powyżej.

Etapy fabuły

1. 1

   Poetki u Melissy

   Koniec maja. Frances i Bobbi, studentki po trzecim roku w Trinity College, występują w duecie na wieczorach poezji mówionej, choć wiersze pisze wyłącznie Frances. Znają się ze szkoły prowadzonej przez zakonnice, od siedemnastego roku życia przez ponad rok były parą, a po rozstaniu dalej spędzają razem prawie cały czas. Po jednym z występów fotografka i eseistka Melissa zaprasza je na wino do swojego domu w Monkstown i proponuje, że napisze o nich tekst. Bobbi jest nią zachwycona i twierdzi, że małżeństwo Melissy jest nieszczęśliwe. Przy drugiej wizycie, gdy Melissa fotografuje Bobbi w oranżerii, Frances zostaje w kuchni z jej mężem Nickiem, aktorem, i odkrywa, że świetnie się z nim przekomarza. Latem odbywa staż w agencji literackiej razem z kolegą ze studiów Philipem, mieszka w mieszkaniu stryja w dzielnicy Liberties i powtarza, że nigdy nie będzie pracować dla pieniędzy. Pewnej nocy budzi ją ból podbrzusza tak silny, że ląduje na podłodze łazienki.

2. 2

   Maile i pralnia

   Nick gra Bricka w „Kotce na gorącym blaszanym dachu” i odkłada dla Frances bilety. Ona dziękuje mu mailem, on odpisuje małymi literami i tak zaczyna się korespondencja, coraz dłuższa i prowadzona coraz później w nocy. Nick ma trzydzieści dwa lata, studiował w Trinity anglistykę i romanistykę, czytał wiersze Frances i wspomina, że z Melissą śpią w osobnych pokojach. Pod koniec czerwca Frances jedzie do Balliny, gdzie mieszkają jej rozwiedzeni rodzice. Ojciec Dennis pije i od lat miewa „złe humory”, a w jego zaniedbanym domu Frances zmywa stertę naczyń i ma ochotę zrobić sobie krzywdę. W lipcu, na urodzinach Melissy, w zadymionej pralni Nick przykłada jej do obojczyka zimną butelkę piwa, a Frances go całuje. Kolejnego wieczoru Nick przeprasza w mailu: jest od niej o jedenaście lat starszy, a to były urodziny jego żony.

3. 3

   Tydzień bez Melissy

   Kiedy Melissa wyjeżdża na tydzień do Londynu, Frances przychodzi do Nicka ze szczoteczką do zębów w torbie. Nick mówi, że jego małżeństwo przetrwało już wiele romansów, tyle że bez jego udziału. Frances, która nigdy wcześniej nie spała z mężczyzną, spędza u niego prawie każdą noc, je kolacje, jakich nie znała z domu, i przekonuje samą siebie, że chodzi tylko o seks. Bobbi widzi na jej laptopie wiadomość od Nicka, a Frances zarzuca jej zazdrość. Bobbi odpisuje mailem, że oskarżanie lesbijki o zazdrość o mężczyznę to homofobiczny stereotyp, i Frances przeprasza. Nick wyjeżdża na zdjęcia do Edynburga, na komunikatorze robi się chłodny, a w końcu pisze, że romans, w którym prawie się nie widują, sprowadza się do stresu. Frances, chora na zapalenie pęcherza, odpowiada sarkazmem. Trzy dni później Melissa zaprasza ją i Bobbi do willi swojej przyjaciółki i mentorki Valerie w Étables, gdzie z Nickiem i znajomymi spędza sierpień.

4. 4

   Étables

   W domu z niebieskimi okiennicami są też Derek i Evelyn, przyjaciele gospodarzy. Nick jest chudy i zmęczony po zapaleniu płuc, a przy śniadaniu znajomi drwią z jego dawnej randki z dwudziestotrzylatką z lotniskowej kawiarni, przez co Frances pod stołem przydeptuje sobie palce obcasem. Nad jeziorem, kiedy Bobbi pływa nago, Nick przeprasza Frances i mówi, że chciałby ją lepiej poznać. W nocy, gdy dom cichnie, Frances przychodzi do jego pokoju i romans wraca, po cichu, pod jednym dachem z Melissą. Nick przestaje pić. Frances opowiada mu o ojcu, który dzwoni do niej pijany, i pierwszy raz w życiu mówi komuś, że ojciec ma problem z alkoholem. Nick przyznaje z kolei, że miewa epizody depresyjne i bierze leki.

5. 5

   Wszyscy wiemy

   Podczas wieczornej gry w zgadywanie Nick losuje karteczkę z imieniem Frances, a Bobbi pytaniami wyciąga z niego, że lubi tę osobę i że podobałaby mu się w kostiumie kąpielowym. Melissa cicho stwierdza: „Wszyscy wiemy”, a później pyta Frances, czy Nick się jej nie naprzykrza. Tej samej nocy Nick mówi Frances, że wciąż kocha żonę, a ona każe mu nie być żałosnym, jeśli myśli, że coś do niego czuje. Nazajutrz przyjeżdża Valerie, starsza i bardzo bogata mentorka Melissy, a dom ogarnia nerwowe sprzątanie i kłótnia o zapomniane cytryny. Bobbi zdradza Frances, że na urodzinach pocałowała Melissę. Przy kolacji Valerie omawia depresję Nicka, kiedy ten wychodzi zrobić kawę, Frances odpowiada jej ostro i wybiega na deszcz, gdzie Bobbi całuje ją w usta. W ciemnej kuchni Melissa pyta wprost, czy Frances sypia z jej mężem, a ta zaprzecza. W nocy Nick przyznaje, że powiedział Melissie, że coś do Frances czuje, i obiecuje, że wyzna żonie resztę. Wtedy do drzwi puka Bobbi, która szuka przyjaciółki, i Nick musi jej powiedzieć, że Frances jest u niego.

6. 6

   Szpital w Ballinie

   Koniec sierpnia. Na lotnisku Bobbi pyta tylko, od jak dawna to trwa. W Ballinie Frances dostaje silnego krwawienia i takiego bólu, że matka zawozi ją na oddział ratunkowy. Lekarze podejrzewają poronienie, a Frances w panice dzwoni w nocy do Nicka, który szeptem pyta, czy jest pijana i czy chce mu narobić kłopotów. Badania wykluczają ciążę, ginekolożka przepisuje pigułki antykoncepcyjne, a na USG Frances ma czekać do listopada. Nickowi nie mówi, że była w szpitalu. W domu ojca, który od dawna nie odbiera telefonów, zastaje gnijące jedzenie, muchy i larwy, a jego samego nie ma. Staż w agencji dobiega końca. Nick dzwoni z Francji po kilku drinkach i mówi, że w nocy budzi się na każdy odgłos kroków na schodach, myśląc, że to ona. We wrześniu Bobbi wprowadza się do drugiego pokoju w mieszkaniu Frances, ukazuje się artykuł Melissy o duecie, a Nick po powrocie do Dublina znów zaczyna Frances odwiedzać.

7. 7

   Płaszcz, Tinder i pierwsze opowiadanie

   Frances orientuje się, że zakochała się w Nicku, ale na premierze książki z esejem Melissy Nick przy ludziach udaje, że ledwie ją zna. Żeby wzbudzić w nim zazdrość, Frances przymila się do Bobbi, a ta chwyta ją mocno za nadgarstek i każe nie używać jej do swoich gierek, a potem pisze, że Frances powoli znika. Frances umawia się przez aplikację randkową z Rossą, studentem medycyny, idzie z nim do łóżka, nie czując nic poza dyskomfortem, a po powrocie rani się do krwi. Dzień później zaczyna pisać prozę i w jeden dzień powstaje jej pierwsze opowiadanie. Bobbi niechcący zdradza romans Philipowi, który mówi Frances, że nie sądził, że da się komuś tak wykorzystać. W weekend u Nicka Frances wspomina o Rossie, prosi Nicka, żeby ją uderzył, a kiedy on odmawia i zarzuca jej, że się na nim wyżywa, oznajmia, że problemem jest to, że ona go kocha, a on jej nie. Wychodzi, trzaskając drzwiami. Okazuje się, że ojciec od ponad miesiąca nie przelał jej pieniędzy i Frances ma debet. Valerie prosi o jakiś jej tekst, więc Frances wysyła jej opowiadanie. Choroba wraca, Frances mdleje w deszczu przed wydziałem, a Bobbi zabiera ją do domu, przygotowuje kąpiel i dzwoni po Nicka.

8. 8

   Mail od Melissy

   Nick przyjeżdża ze łzami w oczach. Wieczorem mówi Frances, że powiedział Melissie o romansie, i wyznaje, że ją kocha. Następnego dnia Melissa przysyła Frances długi mail bez akapitów: nie jest zła, Nick od niej nie odejdzie, a ona sama w przeszłości miała romanse, także z jego bliskim przyjacielem, kiedy Nick był w szpitalu psychiatrycznym. Na koniec proponuje wspólną kolację. Odtąd Frances i Bobbi bywają u nich we czwórkę, a Bobbi zaprzyjaźnia się z Nickiem. Lewis, redaktor dublińskiego pisma literackiego, któremu Valerie przekazała opowiadanie Frances, chce je wydrukować i zapłacić osiemset euro. Nick pożycza Frances dwieście, gdy ta przyznaje, że właściwie nie ma za co jeść. W Halloween Bobbi zwierza się, że jej ojciec nie chce się zgodzić na rozwód, i całuje Frances. Nick opowiada Frances o zeszłym roku: o depresji, kłótni z Melissą o dzieci i półtora miesiąca na oddziale psychiatrycznym. Na nabrzeżu przypadkiem spotykają matkę Frances. W domu czeka Bobbi z wydrukiem opowiadania, które przysłała jej Melissa. Bobbi rozpoznaje w nim siebie, swoich rodziców i uczucia Frances, o których nigdy od niej nie słyszała, drze kartki i jeszcze tego wieczoru się wyprowadza.

9. 9

   Diagnoza i telefon o paprykę

   Badanie USG niczego nie wykazuje, ale lekarz rozpoznaje endometriozę, chorobę nieuleczalną, związaną z przewlekłym bólem i możliwą niepłodnością. Frances mówi matce tylko, że wszystko jest w porządku. Tego samego dnia Nick przez telefon przyznaje, że znów sypia z Melissą, a Frances udaje, że nic jej to nie obchodzi. Na urodzinach Nicka trzyma na rękach jego małą siostrzenicę i wychodzi wcześniej. W nocy dzwoni ojciec, skądś z zewnątrz, przeprasza i mówi, że łatwiej byłoby jej bez niego. Nazajutrz Frances płacze w łóżku z Nickiem, a kiedy on pyta, czy ma odejść od żony, odpowiada, że nie, i oboje zgadzają się, że lepiej się nie spotykać. Frances znowu się okalecza. Bierze pracę w barze z kanapkami i odsyła Nickowi pożyczone pieniądze. W grudniu, osłabiona bólem, wchodzi do kościoła przy Thomas Street, modli się, doznaje czegoś w rodzaju olśnienia i mdleje. W domu dzwoni do Melissy, kłóci się z nią, a potem ją przeprasza. Pisze do Bobbi mail z wyznaniem miłości i przed północą Bobbi otwiera drzwi swoim kluczem: „Ale ja też cię kocham”. Znów są razem, choć Bobbi odmawia nazywania siebie dziewczyną Frances. Przed świętami, w księgarni Hodges Figgis, Frances odbiera telefon od Nicka, który chciał zapytać żonę o paprykę. Rozmawiają długo, Frances mówi mu o chorobie, choć nie powiedziała o niej nikomu innemu, a Nick przyznaje, że po pierwszym pocałunku czekał na nią dwie godziny na piętrze i wciąż nie potrafi przestać na nią czekać. Powieść zamykają słowa Frances: „Przyjedź po mnie”.

Motywy i przesłanie

Przyjaźń i miłość

Frances i Bobbi, była para i najbliższe sobie osoby, które nie potrafią nazwać tego, co je łączy.

Romans z żonatym

Układ, w którym nikt nie jest całkiem winny ani całkiem niewinny, a każde z czworga ma swoją wersję.

Władza w związku

Kto ma przewagę: dwudziestojednolatka bez pieniędzy czy bierny, starszy i znany mężczyzna.

Pieniądze i klasa

Debet, stypendium socjalne i honorarium za opowiadanie wobec domu w Monkstown i willi we Francji.

Ciało i choroba

Ból, omdlenia, endometrioza i samookaleczenia, o których Frances nikomu nie mówi.

Rodzina i alkohol

Ojciec pijący w Ballinie, matka, która każe go kochać, i rozwód rodziców Bobbi.

Pisanie

Wiersze, pierwsze opowiadanie i pytanie, czy wolno pisać o bliskich za pieniądze.

To opracowanie jest streszczeniem książki „Rozmowy z przyjaciółmi” (Sally Rooney) i jej głównych wydarzeń. Nie jest to recenzja, lecz opis fabuły i motywów powieści.