Name: Recenzja: Spark - Monika Rutka
Item: Spark
Rating: 5
Author: Ten od Liceum

Tropy w książce

Motywy

romans young adult i new adult
wymiana w Anglii
bad boy z traumą
rodzinne sekrety
tajemnicze listy
sceny 18+
polska autorka

Sięgnij, jeśli

lubisz romanse, w których gbur z traumą okazuje się najczulszym chłopakiem w mieście
chcesz historii z listami bez nadawcy, rodzinną tajemnicą i finałem, który wywraca prolog do góry nogami
nie boisz się grubych książek, w których akcja przeplata się z herbatą, papierosami na dachu i nocnymi rozmowami

Odpuść, jeśli

bohaterowie, którzy co chwilę przewracają oczami i klną, wyprowadzają cię z równowagi
wolisz zamknięte historie od takich, które urywają się w momencie największego zwrotu akcji
nie masz teraz siły na przemoc seksualną, przemoc wobec dziecka i myśli samobójcze w tle romansu

Dlaczego taka ocena

🧠 Dla koneserów

4/10

Finał, który robi robotę. Przez pięćset stron autorka rozsypuje okruchy, a w ostatnim rozdziale skleja je w zwrot, którego się nie spodziewałem. Prolog nagle zmienia znaczenie i dopiero wtedy widać, że ta konstrukcja była przemyślana.
Kobiety z domu Shawów. Josephine i Caroline to najlepiej napisane postacie tej książki. Ich historie, przemoc i gwałt z przeszłości, autorka traktuje poważnie i bez taniej sensacji, i to przy nich książka nabiera ciężaru.
Schemat goni schemat. Dziewczyna z wymiany, gburowaty współlokator za drzwiami wspólnej łazienki, rzekoma psychofanka, wredna szkolna gnębicielka, czarny charakter z nożem i walka na ringu. Klocki znane z setek romansów młodzieżowych, ułożone bez niespodzianek aż do finału.
Tajemnice na przetrzymanie. Napięcie bierze się głównie z tego, że bohaterowie milczą. Lizzy nie mówi, bo nie, Caroline prosi, żeby nie mówiła, Josephine płacze, że ktoś jej nie wybaczy. Po 544 stronach miałem więcej pytań niż na starcie, a odpowiedzi autorka zostawiła na później.
Bohaterka z sinusoidy. Lizzy w jednym rozdziale prowadzi terapię grupową lepiej niż terapeuta, w następnym piszczy na widok myszy i nie umie zdjąć rękawic bokserskich. Chase jest skrojony z instrukcji obsługi księcia z traumą: gbur, który ma bzika na punkcie bezpieczeństwa kobiet, bije każdego, kto krzywo spojrzy, i nigdy nie przeprasza.

💖 Dla relaksatorów

7/10

Chemia pod jednym dachem. Wspólna łazienka, dach z widokiem na morze, nocne rozmowy w łóżku Chase’a i docinki, które powoli zamieniają się w czułość. Fani powolnego budowania napięcia i domowych zbliżeń będą zadowoleni.
Sceny jak z filmu. Koncert Arctic Monkeys w walentynki, kąpiel w lodowatym morzu, leżenie na pustej ulicy w deszczu i taniec w klubie. Rutka wie, jak napisać romantyczną scenę, do której się potem wraca.
Zagadka w tle. Listy bez stempla, zdjęcie zmarłej matki i starszy pan na nagraniu z kamery nad bramą dodają romansowi dreszczyku. Ostatnia scena urywa się w miejscu, w którym aż chce się napisać do autorki z pretensjami.
Ciepło domu Shawów. Herbatki Josephine, Jonathan z trzystu sześćdziesięcioma pięcioma różami dla żony i przyjaciele, którzy w kryzysie stają za Lizzy murem. Za tym domem się tęskni.
Rozmiar i dygresje. Sporą część z 544 stron zajmują makijaże, ubrania, herbatki i rozmyślania bohaterki, które wracają do tych samych pytań. Nawet zakochany w Chasie czytelnik w którymś momencie zacznie przewracać kartki na skróty.

Cztery warstwy książki

Fabuła i rozwój akcji

Pomysł z dziewczyną, która ucieka za ocean przed czymś, czego nie nazywa, i z listami podrzucanymi do skrzynki, jest dobry, a finał rzuca nowe światło na prolog. Tyle że droga do niego jest długa i kręta: wątków przybywa (Blaze, Allison, Omar, Gerard, Matt, zawał ojca), a większość z nich zostaje zawieszona w powietrzu. Zakończenie urywa się w pół kroku i najważniejsze odpowiedzi czekają gdzieś poza tą książką.

Bohaterowie i relacje

Najmocniej wypadają Josephine i Caroline, kobiety z bagażem, o którym autorka pisze z wyczuciem. Chase to podręcznikowy gbur z traumą: oschły w dzień, czuły w nocy, z pięściami zawsze gotowymi do akcji. Lizzy bywa bystra i odważna, ale często zachowuje się jak dziewczynka, której fabuła każe milczeć. Matt i Charlotte dostają ciekawe zwroty, choć obu brakuje wcześniejszego przygotowania.

Styl pisania i atmosfera

Rutka umie zbudować klimat nadmorskiego Crosby, a wtrącenia pisane po latach do ukochanego dodają tekstowi niepokoju. Problem jest z resztą: bohaterowie przewracają oczami około osiemdziesięciu razy, tęczówki w odcieniu nefrytu wracają jak refren, a „Matko”, „Cholera” i „Ja pierdolę” robią za połowę emocji. Do tego mnóstwo opisów makijażu, butów i herbatek, które dławią tempo.

Rozrywka i wartość

Przy całej mojej marudności przyznaję, że chciałem wiedzieć, kto wysyła listy i przed czym ucieka Lizzy. Sceny romantyczne mają urok, a gwałt, przemoc wobec dziecka i uzależnienie nie są tu dekoracją. Rozrywka jest, ale okupiona cierpliwością i finałem, który zamiast nagrody wręcza cliffhanger.

Krótko o książce, bez spoilerów

Amerykanka Lizzy Parker przylatuje na wymianę do Crosby pod Liverpoolem, żeby uciec od czegoś, o czym nikomu nie mówi, i trafia pod jeden dach z gburowatym Chase’em, który od pierwszego dnia chce się jej pozbyć. Romans miesza się tu z zagadką rodzinnych kłamstw, a każdy bohater ma przynajmniej jedną tajemnicę za dużo.

Chcesz poznać fabułę etap po etapie?Streszczenie

Cytat, który zapadł mi w pamięć

„Łzy wcale nie pokazują twojej słabości. To właśnie one przypominają nam, że jeszcze żyjemy.”Spark, Monika Rutka

Poruszane motywy

Monika Rutka pisze o kłamstwie, które ma kogoś chronić, a w praktyce rani wszystkich po kolei. Lizzy ucieka do Crosby, bo nie radzi sobie z tym, co zostawiła w Ameryce, i pod nowym dachem buduje znajomości na półprawdach, tak jak wcześniej robił to jej ojciec. Shawowie, którzy z zewnątrz wyglądają na idealną rodzinę, okazują się zbiorem ludzi poranionych przez przemoc i stratę, a romans z Chase’em rozwija się w cieniu tajemnic, które w każdej chwili mogą go spalić. Główne elementy historii: Kłamstwo i tajemnice - Lizzy, jej ojciec, Aiden, Josephine i przyjaciele z Crosby ukrywają rzeczy, które zmieniają wszystko. Bliskość i poczucie bezpieczeństwa - chłopak, który chciał pozbyć się współlokatorki, staje się dla niej jedynym bezpiecznym miejscem. Przemoc i jej ślady - przemoc wobec dziecka, gwałt i atak nożem pokazane jako rzeczy, które zostają w ludziach na lata. Uzależnienie - alkohol jako sposób na zapomnienie, terapia grupowa i nawroty bohaterki. Rodzina z wyboru - dom, w którym przygarnia się cudze dzieci i rozmawia godzinami przy kuchennej wyspie. Zagadka z przeszłości - listy ze zdjęciem zmarłej matki i łacińskimi sentencjami, które prowadzą do wydarzeń sprzed osiemnastu lat. Wiara - bohaterka, która przestała wierzyć w Boga, i chłopak, który mimo wszystko wierzy.

Pytania i odpowiedzi

Czy „Spark” to część serii?

Otwiera trylogię The Chain, po nim przychodzą „Flame” i „Ashes” (sama książka o tym nie informuje, ale wydawca prowadzi je jako cykl). Zakończenie urywa się w momencie największego zwrotu akcji, a większość wątków zostaje otwarta, więc bez kolejnych tomów wszystkich odpowiedzi nie dostaniesz.

Ile stron liczy książka?

544 strony w wydaniu Editio z 2022 roku, choć oczywiście zależy to od konkretnego wydania. Tekst dzieli się na prolog, dwadzieścia rozdziałów, rozdział „Dwa miesiące wcześniej” i epilog.

Od ilu lat jest ta książka?

Osiemnaście lat to tu rozsądny próg. Bohaterowie chodzą jeszcze do szkoły, ale w książce jest kilka dosłownie opisanych scen seksu, mnóstwo alkoholu, trawki i przekleństw, a do tego gwałt z przeszłości jednej z bohaterek, przemoc wobec dziecka, atak nożem i wspomnienie próby samobójczej głównej bohaterki. Jeśli te tematy dotykają cię osobiście, porozmawiaj z dorosłym, któremu ufasz, albo zadzwoń pod bezpłatny telefon zaufania dla dzieci i młodzieży 116 111.

Dla kogo przeznaczona jest ta książka?

Dla relaksatorów, którzy lubią romanse z gburowatym chłopakiem z przeszłością, domowe zbliżenia i zagadkę w tle, a gruba książka ich nie straszy. Koneserom polecam ją z zastrzeżeniem: finał zaskakuje, ale droga do niego jest długa, a odpowiedzi zostają zawieszone w powietrzu.

A Ty? Znasz tę książkę?

Oceny czytelników

Twoja ocena może być zupełnie inna niż moja. Dużo zależy od tego, kiedy po nią sięgasz.

Twoja ocena w skali 1-10

Bez logowania. Jeden głos z jednej przeglądarki - możesz go potem zmienić.

Masz inne zdanie? Oceń książkę wyżej albo napisz do mnie na Instagramie lub TikToku.

Co czytać dalej

Dom złamanych obietnic Monika Rutka Inna powieść Moniki Rutki, którą oceniłem wyraźnie wyżej. ★ 7/10🧠 6💖 8🌶️ 415+ Czytaj recenzję

Sekret rodziny Monet Weronika Marczak Też: saga rodzinna, rodzinny sekret. ★ 6/10🧠 4💖 8🌶️ 214+ Czytaj recenzję

It Ends with Us Colleen Hoover Romans, w którym przemoc i trudna przeszłość są czymś więcej niż tłem. ★ 6/10🧠 4💖 7🌶️ 718+ Czytaj recenzję

Nic z tego nie pasuje? Zrób test „Co teraz przeczytać?” - 8 pytań i trzy książki dopasowane do ciebie.