O czym jest „Patriota”?

W skrócie

„Patriota” to trzeci i ostatni tom trylogii Legenda Marie Lu w polskim wydaniu Zielonej Sowy. Od wydarzeń z poprzedniego tomu minęło osiem miesięcy. Siedemnastoletni Day mieszka z młodszym bratem Edenem w San Francisco i ukrywa przed wszystkimi, że jest śmiertelnie chory, a szesnastoletnia June szkoli się w Denver na Princeps-Adeptkę, czyli kandydatkę na przyszłą przywódczynię Senatu, u boku młodego Elektora Andena. Od pożegnania nie zamienili ani słowa.

Tymczasem rozejm między Republiką a Koloniami się sypie. W przyfrontowych miastach Kolonii wybuchła zaraza, a Kolonie, wspierane przez Afrykę, oskarżają Republikę o użycie broni biologicznej i żądają lekarstwa. Jedynym tropem, który może do niego prowadzić, jest krew Edena, dawnego obiektu eksperymentów. Anden prosi June, żeby namówiła Daya na zgodę, a Day, który obiecał sobie, że nikt już nie zamknie jego brata w laboratorium, odpowiada, że prędzej podburzy lud do rewolucji. Kiedy wojna dociera do stolicy, cała trójka musi zdecydować, ile jest w stanie oddać za kraj, który tak długo ich krzywdził.

⚠️Dalej są spoilery. Etapy fabuły zdradzają zakończenie. Jeśli nie chcesz go znać, zatrzymaj się na opisie powyżej.

Etapy fabuły

1. 1

   Bal w stolicy

   Day mieszka z jedenastoletnim Edenem i opiekunką Lucy w bogatym sektorze San Francisco, a nocami, dręczony bezsennością, włóczy się po dzielnicy Marina. Jest śmiertelnie chory: w jego mózgu rośnie niebezpieczne ognisko, które lekarze próbują zmniejszyć lekami przed operacją, a bóle głowy łagodzą przepisane na receptę papierosy z halucynogenem. Po jednym z nich Day widzi obok siebie Tess, która zniknęła z Patriotami, a potem June. Z June nie rozmawiał od rozstania w Denver i nie powiedział jej, że wyjechał z powodu własnej choroby, a nie terapii Edena. W klubie Obsydianowy Salon całuje się z nieznajomą, wmawiając sobie, że to June, kiedy w słuchawce odzywa się kapitan David Guzman z zaproszeniem na bal z okazji Dnia Niepodległości. Zaraz po nim głos zabiera sama June: w przyfrontowych miastach Kolonii wybuchła zaraza, Kolonie twierdzą, że to broń biologiczna Republiki, i zerwały rozejm. Rozdział June pokazuje, skąd ten telefon. Poprzedniej nocy przyszedł do niej Anden. Kolonie żądają antidotum i podpisały układ z Afryką, której za pomoc wojskową obiecały połowę ziem Republiki, a lekarstwa nie ma. Anden chce wrócić do badań na krwi Edena i przekonuje June, że Day posłucha tylko jej. June się zgadza i gardzi sobą za tę rozmowę.

2. 2

   Wyrok i bankiet

   June, szesnastoletnia Princeps-Adeptka, rywalizuje o przewodnictwo w Senacie z doświadczonymi senatorami Marianą Dupree i Serge'em Carmichaelem. Bierze udział w procesie Thomasa i komandor Natashy Jameson, głosuje „Winna”, a Anden skazuje oboje na śmierć przez rozstrzelanie, Thomasa między innymi za zabicie Metiasa i matki Daya. Thomas przyjmuje wyrok z salutem, Jameson zapowiada młodemu Elektorowi, że skończy jak jego ojciec, a kraj pożrą płomienie. Wieczorem w Colburn Hall Day, wystrojony przez przydzieloną mu przewodniczkę Faline Fedelmę, widzi June u boku Andena. Na zamkniętej kolacji w Jaspisowej Komnacie odgryza się Serge'owi, który kpi z jego manier przy stole, a kiedy Anden mówi wprost, że jedyną szansą na lekarstwo jest Eden, wstaje i wychodzi. June idzie za nim do pustej jadalni. Day przyznaje, że przyjechał tylko dla niej, zbywa jej pytanie o bladość opowieścią o grypie i odmawia: pomoże w każdym innym planie, ale brata nie odda. Jeśli Republika zabierze Edena siłą, podburzy lud przeciwko Andenowi.

3. 3

   Miesiąc, może dwa

   Nocą Daya budzi koszmar, w którym żołnierze odbierają mu Edena, a potem atak bólu, jakiego jeszcze nie miał. Eden, który po dawnych eksperymentach widzi bardzo słabo, wzywa karetkę. Zanim Day straci przytomność, każe bratu obiecać, że jeśli przyjdzie po niego ktoś z rządu, zadzwoni do June. W szpitalu lekarz mówi mu, że chore miejsce w hipokampie wprawdzie się zmniejsza, ale organizm odrzuca kolejne leki, przedwczesna operacja go zabije, a jeśli nic nie zadziała, zostało mu około miesiąca, może dwóch. June tymczasem spełnia ostatnią prośbę Thomasa i odwiedza go w więzieniu. Thomas opowiada jej noc śmierci Metiasa. Komandor Jameson rozkazała mu zabić kapitana, który włamał się do bazy danych zmarłych cywilów. Thomas od lat wiedział o uczuciu Metiasa, wyciągnął go w ciemną uliczkę i tam się pocałowali, a gdy po włamaniu Daya do szpitala znalazł rannego przyjaciela, wyrwał mu z ramienia nóż i wbił go w pierś. Umierający Metias prosił, żeby nie skrzywdził June. Thomas szuka u niej rozgrzeszenia, a June odpowiada, że mu współczuje, bo jest słaby. Po południu, biegając z psem Olliem po stadionie, zastanawia się, czy sama nie stała się kiedyś podobna do Jameson. Chwilę później widzi w wiadomościach tłum pod szpitalem, w którym leży Day, a Anden mówi jej prawdę o jego chorobie.

4. 4

   Nalot na Denver

   Day wraca do mieszkania, a June odwiedza go i poznaje Edena, który bez skrępowania zdradza, co brat o niej mówi. W pustej kawiarni Day przyznaje, ile czasu mu zostało. June wsuwa mu na palec pierścionek spleciony ze spinaczy biurowych, podobny do tego, który on kiedyś zrobił dla niej, i ma do niego żal, że wolał odejść bez słowa. Rozmowę przerywają syreny i napis „Chowajcie się” na JumboTronach: Kolonie atakują Pancerz, umocnienia wokół Denver, choć z ultimatum minęły dopiero cztery dni. Anden zabiera ich dżipem i po drodze dowiaduje się, że z konwoju więźniów uciekli Thomas, porucznik Patrick Murrey i komandor Jameson. June przypomina sobie, że przy celi Jameson zmieniono straż. Gdy wychodzi na jaw, że podziemne bunkry są tylko dla bogatych sektorów, Day wścieka się na Elektora, a June proponuje kompromis: biedotę przenieść do bogatszych dzielnic w głębi miasta, a bogatych wywozić pociągami do Los Angeles. W bunkrze Podziemny Jeden Day znajduje skutych Patriotów: Tess, Sabotażystę Pascao, ranną Hakerkę Frankie i kilku innych, którzy wrócili, bo usłyszeli jego radiowe wezwania i wieść o chorobie. Anden każe zdjąć im kajdany, a strażników Jameson przesłuchać i zabić, jeśli nie będą współpracować. Day obiecuje, że sam poprowadzi Patriotów. Na peronie mówi Edenowi prawdę o planach Republiki, a brat odpowiada, że to on decyduje o sobie i chce pomóc. Eden odjeżdża z Lucy do Los Angeles.

5. 5

   Ross City i lotnisko pod Pancerzem

   June leci z Andenem do Ross City na Antarktydzie, technologicznie daleko przed Republiką. Życie w mieście to gra: dobre uczynki dają punkty, złe je odbierają, poziom decyduje o zarobkach i szacunku, a przybysze widzą liczby przez specjalne okulary. Prezydent Ikari odmawia wojska, pieniędzy i zapasów. Pomoże, gdy Republika znajdzie lekarstwo i odda mu część ziem, a do tego czasu Republika i Kolonie zostaną objęte kwarantanną. Wieczorem June przegląda w hotelu nieocenzurowany internet i dowiaduje się, jak po wielkich powodziach Stany Zjednoczone rozpadły się na Republikę i rządzone przez korporacje Kolonie. Potem pije z Andenem wino, Elektor ją całuje, a ona po chwili przerywa. Day zostaje w Denver z Patriotami. Nocą z Pascao podkrada się na polowe lotnisko Kolonii za Pancerzem i podkłada bomby w dyszach myśliwców, a Hakerzy odwracają uwagę strażników propagandowym nagraniem na JumboTronach. Wybuchy niszczą połowę samolotów wroga, a z ekranów przemawia nagrany wcześniej Day. W drodze powrotnej pościg dopada Tess i Frankie. U wejścia do Pancerza pojawia się zbiegły Thomas, ale zamiast w nich celuje w żołnierzy Kolonii i strzela, krzycząc „Niech żyje Elektor! Niech żyje Republika!”, aż ginie od kuli w głowę. Frankie umiera mimo wysiłków Tess. Pociąg wywozi Patriotów do Los Angeles, za nimi zawala się wysadzony tunel, a Day traci przytomność. Na pokładzie samolotu, jeszcze przed startem z Ross City, Anden i June dowiadują się, że Denver padło.

6. 6

   Propozycja Kanclerza

   W szpitalu w Los Angeles Day słyszy, że prognoza się nie zmieniła: silniejsze leki mogą go przygotować do ryzykownej operacji za kilka miesięcy, o ile dożyje. Pod szpitalem tłumy z czerwonymi pasemkami we włosach wołają „Ocal nas!”. Do Daya dzwoni Kanclerz Kolonii. Proponuje mu leczenie w szpitalach korporacji Meditech, jeśli publicznie wezwie Republikę do przyjęcia rządów Kolonii, a w razie odmowy przypomina, co zwycięzcy robią z przegranym rządem: June zostanie osądzona i stracona razem z Elektorem. Daje mu trzy dni zawieszenia ognia. Zaraz potem korytarzem przewożą krzyczącą Tess, u której wykryto zarazę: ma gorączkę, żółtaczkę i słabnie jej wzrok, a od zakażenia do śmierci mija zwykle około tygodnia. June ląduje w Los Angeles, widzi kolonialną propagandę, która płaci kredytami za protesty, i od Daya dowiaduje się o śmierci Thomasa. Wieczorem Day czeka pod jej drzwiami w sektorze Ruby. Mówi, że zgodzi się na badania Edena, bo brat sam tego chce, i opowiada o szantażu Kanclerza. June nie zgadza się uciekać z kraju. Day pyta, czy go kocha, a ona po raz pierwszy mówi mu, że tak. Spędzają razem noc. Nad ranem Day budzi się z koszmaru, wymyka się przez balkon do rodzinnego domu przy Watson i Figueroa, siada przy stole, przy którym kiedyś z Edenem czekał, aż matka zapali lampkę na powrót Johna, i płacze. June idzie za nim i patrzy na to przez szczelinę w deskach. Rano mówi mu, że to jej wina, a on nie potrafi zaprzeczyć.

7. 7

   Pacjentka zero

   Eden dzielnie znosi pierwsze testy, a laboranci uzyskują z jego krwi obiecującą próbkę. Rzucone przez niego zdanie, że szkoda, iż nie wszyscy w Republice są żołnierzami, podsuwa Dayowi plan. June dostrzega na ulicy komandor Jameson w mundurze szeregowca, śledzi ją do baz statków powietrznych na granicy Ruby i Batalla i wpada w zasadzkę, z której wyciągają ją żołnierze Andena. Wnioskuje, że Kolonie szykują atak na Los Angeles. Day przedstawia plan: Republika ogłosi kapitulację na niby, on przyjmie ofertę Kanclerza, a w odezwie zamiast namawiać do poddania się wezwie cały naród do walki. Senat, któremu nikt nie zdradza, że to fortel, wpada we wściekłość, a Anden ucisza senatorów groźbą w stylu swojego ojca. Właśnie w tej sali June rozumie, że nie chce być politykiem. Anden mówi jej, że Antarktyda przyśle lotnictwo i zajmie się leczeniem Daya w zamian za Dakotę, i proponuje, żeby to ona zastępowała go w Los Angeles, gdy on pojedzie na front pod Vegas. June odmawia, prosi, żeby wysłał ją na ulice jako żołnierza, a jego, żeby nie stawał się kopią ojca. Day i Pascao w kombinezonach ze sprężynami biegają nocą po mieście i malują na budynkach hasło „Czekajcie na moje słowa” ze znakiem Daya, konturem twarzy przeciętym czerwonym kosmykiem. Po powrocie Day słyszy od laborantów, że lek z krwi Edena nie zadziała: wirus został zmieniony i brakuje jednego elementu, bo Eden nie jest pacjentem zero. Nad Los Angeles nadciągają statki powietrzne Kolonii, a Anden w telewizji ogłasza kapitulację. Kiedy analityk wspomina, że brakujący element prowadzi do Tribune City, June rozumie, że chodzi o nią: zachorowała w areszcie, przedostała się z Dayem do Kolonii i spędziła noc w ich szpitalu, gdzie dostała jakieś zastrzyki.

8. 8

   Ostatnia bitwa o Los Angeles

   Testy potwierdzają, że komórki June wystarczą do opracowania leku, i laboranci podają prototyp Tess. Day i Pascao zakładają ładunki w dokach czterech baz marynarki, w których mają zacumować statki Kolonii, a Kanclerz przyjmuje zgodę Daya z jednym warunkiem: odezwa padnie z pokładu jego statku. Kolonie zagłuszają łączność, a do szpitala wkraczają ich żołnierze, którzy szukają Edena. June broni korytarza nożem i pięściami, a gdy dostaje kolbą w głowę, ostatniego napastnika powala Tess, ledwie trzymająca się na nogach. Na statku Day poznaje Kanclerza, drobnego człowieka ze sztucznymi oczami, który tłumaczy mu, że masy nie wiedzą, co jest dla nich dobre. Day zaczyna przemowę jak pożegnanie, po czym woła do mieszkańców, żeby walczyli o swój kraj, rozbija szybę kopnięciem z ładunkami ukrytymi w podeszwach i ucieka po burcie. Dopada go atak bólu, ale zjeżdża na zerwanym łańcuchu relingu na ścianę piramidy, a bazy wylatują w powietrze. Pascao wyciąga go z pola walki, a na ulicach cywile ruszają do boju u boku wojska. Samolot Kolonii trafia w Bank Tower, w której mieści się szpital. W czasie ewakuacji pielęgniarka niosąca Edena gubi się w pyle i porzuca chłopca. Day biegnie po brata, a z dachu strzela do niego komandor Jameson. June chybia jedyną kulą, walczy z nią wręcz i przerzuca ją przez krawędź dachu. Jameson wisi, wbijając palce w jej wybite ramię, aż na krzyk June żołnierze z dołu otwierają ogień. Day, trafiony w pierś i biodro, dociera z Edenem niemal do barykad i osuwa się na ziemię. Na granicy śmierci widzi matkę, która mówi mu, że Eden na niego czeka i musi wrócić.

9. 9

   Pięć miesięcy i dziesięć lat

   Antarktyda w końcu przysyła pomoc, Kolonie i Afryka tracą ochotę do walki, a wojna kończy się rozejmem i rozmowami pokojowymi. Lekarze zszywają rany Daya i od razu operują jego mózg, bo i tak nie ma już nic do stracenia. Day leży w śpiączce pięć miesięcy, a June czuwa przy nim razem z Tess, Edenem i Pascao. Budzi się w marcu z amnezją wsteczną: pamięta rodzinę, Edena i Tess, ale nie ostatni rok czy dwa, a więc także June. Lekarz zapewnia, że wspomnienia mogą wracać, jeśli ktoś mu o wszystkim opowie. June uznaje jednak, że jej obecność zawsze przypominałaby Dayowi o śmierci matki i Johna, przedstawia się jako wysłanniczka Republiki, dziękuje mu za wszystko i wychodzi. Dwa tygodnie później Day i Eden, który dostał miejsce w antarktydzkiej akademii, odlatują do Ross City. Mariana zostaje Princepsą, a Anden zapowiada system, który zastąpi Próby. W epilogu, dziesięć lat później, June obchodzi dwudzieste siódme urodziny przy grobie Metiasa i uświadamia sobie, że jest w jego wieku. Dowodzi siłami powietrznymi Kalifornii, ma za sobą związek z Andenem, a wieczorem jest umówiona z Tess i Pascao. Tess zostawia jej wiadomość, żeby zerknęła na wiadomości: Eden przyjechał do Los Angeles na rozmowę o pracę. Na ulicy w sektorze Batalla June mija dwóch braci. Day zawraca, dogania ją i pyta, czy się znają, a na jego palcu wciąż błyszczy pierścionek ze spinaczy. Gdy okazuje się, że oboje idą na spotkanie z Tess, Day mówi, że sobie przypomina, i wyciąga rękę. Przedstawia się jako Daniel, a ona jako June.

Motywy i przesłanie

Cena ocalenia

Republika potrzebuje krwi Edena, a Day musi zdecydować, czy narazić brata dla kraju, który zniszczył mu rodzinę.

Choroba i czas

Day ukrywa, że umiera, a każdy kolejny atak bólu przypomina, ile mu zostało.

Wina i przebaczenie

June nie potrafi wybaczyć Thomasowi ani sobie, że kiedyś przyprowadziła żołnierzy pod dom Daya.

Władza i jej cień

Anden walczy, żeby nie stać się kopią ojca, a Kanclerz Kolonii wierzy, że ludzie nie wiedzą, co jest dla nich dobre.

Lojalność wobec kraju

Thomas, Pascao i Day dają trzy różne odpowiedzi na pytanie, za co warto walczyć.

Miłość i odejście

Uczucie Daya i June zawsze będzie mu przypominać o stracie bliskich.

To opracowanie jest streszczeniem książki „Patriota” (Marie Lu) i jej głównych wydarzeń. Nie jest to recenzja, lecz opis fabuły i motywów powieści.