Przejdź do treści
Moja książka
Okładka: Elita, Natalia Antczak

Recenzja

Elita - recenzja, od ilu lat i dla kogo

Natalia Antczak

Ten od Liceum

★ 4/10
Ocena ogólna - co to znaczy?

Jedna, łączna ocena książki. Biorę pod uwagę wszystko, co opisuję w tej recenzji: styl, bohaterów, fabułę i emocje. To nie średnia z ocen dla koneserów i relaksatorów. To moja ocena z tego momentu życia. Ta sama książka za rok albo za pięć lat może trafić do ciebie mocniej albo słabiej - i to normalne. Jak oceniam

🧠 Koneser - co to znaczy?

Dla wymagających: liczy się nietuzinkowa fabuła, zwroty akcji i dobrze napisani bohaterowie. Jak oceniam

2/10
💖 Relaksator - co to znaczy?

Dla tych, którzy chcą się po prostu wciągnąć. Sztampa i płascy bohaterowie nie przeszkadzają. Jak oceniam

6/10
🌶️ Pikanteria - co to znaczy?

Jak dosłowne są sceny intymne: 0-2 najwyżej pocałunki, 3-5 zasygnalizowane, 6-10 opisane wprost. To opis, nie ocena. Jak oceniam

7/10
Wiek - co to znaczy?

Mój próg, nie oznaczenie wydawcy. Liczą się sceny intymne, ale też przemoc, używki i ciężar tematu. Jak oceniam

18+

Tropy w książce

Motywy

  • romans young adult
  • nielegalne wyścigi
  • zagadka śmierci siostry
  • bad boy z tatuażami
  • przemoc w rodzinie
  • sceny 18+
  • polska autorka

Sięgnij, jeśli

  • lubisz polskie romanse z bad boyem, który ma tatuaże na dłoniach, motocykl i łańcuszek z krzyżykiem przechodzący z rąk do rąk
  • chcesz w jednej książce nocnych wyścigów w maskach, porwania w Nowym Orleanie i zagadki śmierci siostry
  • cliffhangery cię nie odstraszają, bo na półce czekają już dwa kolejne tomy

Odpuść, jeśli

  • szukasz kryminału, w którym śledztwo dokądś prowadzi, a tropy dostają rozwiązanie w tym samym tomie
  • przemoc domowa opisana z bliska, sceny seksu wprost i wódka z gwinta w niemal każdym rozdziale to zestaw, przy którym wolisz inną lekturę
  • alergicznie reagujesz na bohaterkę, która zadziera podbródek częściej, niż mruga

Dlaczego taka ocena

🧠 Dla koneserów

2/10
  • Śledztwo na jałowym biegu. Anonimowe SMS-y, zakrwawiona kartka w składziku, napis na ścianie, akta policjanta, diler, szemrany biznesmen z Nowego Orleanu, chłopak Audrey. Tropów starczyłoby na trzy książki, tyle że żaden nie zostaje doprowadzony do końca. Lucy częściej dostaje groźby, niż sama do czegoś dochodzi, a finał zamiast odpowiedzi stawia wielki znak zapytania z dopiskiem o drugim tomie.
  • Groźny pan na każdy rozdział. Alexander, Victor, Marcus, Raphael. Kolejni panowie w skórzanych kurtkach albo garniturach przystawiają Lucy broń, wywożą ją do lasu, każą Remowi coś udowadniać albo oznajmiają, że ich wykupiono, i różnią się głównie imieniem i rekwizytem: raz cygaro, raz papieros, raz pistolet przy potylicy. Po trzecim takim spotkaniu przestałem się bać, bo wiedziałem, że za rozdział przyjdzie następny.
  • Zasady wymyślane na poczekaniu. Ring, na którym chłopak musi udowodnić, że dziewczyna do niego należy, łańcuszek z krzyżykiem jako immunitet i dwadzieścia okrążeń wokół bohaterki z zawiązanymi oczami. Wygląda efektownie, ale ten półświatek ma dokładnie tyle reguł, ile akurat potrzebuje następna scena.
  • Romans z gotowych klocków. Grzeczna dziewczyna z pazurem, legenda z tatuażami, „Nienawidzę cię” i „Wzajemnie” wypowiedziane tuż przed pierwszym pocałunkiem w kuchni. Remo jest troskliwy do granic, pyta o zgodę i gotuje bratu, więc jego zła sława istnieje głównie w plotkach.
  • Dom Gravesów. Najmocniejsza część książki. Matka, która po pogrzebie jednej córki liczy drugiej kilogramy przed bankietem, ojciec, który bije, a miasto go chwali, i córka, która kryje siniaki korektorem. Autorka pisze o tym poważnie i bez ozdobników, a cicha scena z matką Rema, która przeżyła to samo, mówi więcej niż połowa dialogów.

💖 Dla relaksatorów

6/10
  • Wyścigi nocą. Maski, flagi, pisk opon, ulewa na torze za Filadelfią i rewanż o piątej rano w Nowym Orleanie. Za kierownicą Lucy jest lepsza od chłopaków i nikt jej tego nie odbiera, co w tym gatunku zdarza się rzadko.
  • Remo na ratunek. Przyjeżdża po jednym telefonie, pyta „Mogę?”, zanim rozepnie jej koszulę, i smaży młodszemu bratu naleśniki. Rozdział z jego perspektywy to romantyczna fantazja w czystej postaci i fani gatunku na nią czekają.
  • Humor. Lucy wmawia policjantowi, że zapomniała dolać „płynu do kierunkowskazów”, wojna na myjni kończy się suszeniem mundurków, a Dean na widok przyjaciół w łóżku swoich rodziców rzuca „Jebani bezbożnicy”. Te sceny dają oddech między trupami i siniakami.
  • Finał na balu. Ostatni rozdział wywraca wszystko do góry nogami, a epilog dokłada jedno zdanie matki. Po drugi tom sięgnie się choćby po to, żeby wiedzieć, kto tu kłamie.
  • Refreny. Podbródek pojawia się w tekście ponad czterdzieści razy, zwykle zadarty, do kompletu dreszcze, zaciśnięte zęby i „Nie trzeba mi było dwa razy powtarzać”. Alkohol pity z gwinta przez licealistów wraca tak regularnie, że przestaje cokolwiek znaczyć.

Cztery warstwy książki

Fabuła i rozwój akcji

4

Otwarcie jest mocne: SMS z anonimowego numeru, trzecia kabina od lewej i matka, która zamyka sprawę w kilka dni. Potem fabuła wpada w rytm wyścig, groźba, nowy szantażysta, scena z Remem i powtarza go do epilogu. Diler, organizatorzy z Nowego Orleanu, ojciec Rema, chłopak Audrey i jej przyjaciółka dostają po rozdziale i zawisają w powietrzu, a finał zamiast odpowiedzi rozdaje nowe pytania.

Bohaterowie i relacje

4

Lucy ma momenty prawdy: makijaż nakładany na siniaki, wino pite w mundurku na oczach matki, noc z przypadkowym chłopakiem, byle poczuć cokolwiek innego niż ból. Ten portret dziewczyny z przemocowego domu działa. W scenach z Remem zostaje z niej zestaw ciętych ripost i środkowych palców, których naliczyłem dziewięć. Remo to bad boy bez jednej rysy, czyli legenda, mechanik, wojownik z ringu i opiekun chorej matki w jednym, a Brooke i Dean służą głównie do nalewania wódki, żartów i ratunku w ostatniej chwili. Złoczyńcy w garniturach są wymienni.

Styl pisania i atmosfera

3

Język jest prosty i potoczny, ale zbudowany z kilku klocków powtarzanych bez litości: podbródek ponad czterdzieści razy, kącik ust drgający niewiele rzadziej, serce, które wybija szybki, nierówny rytm, i dreszcz przy każdym dotyku. Napięcie budują wielokropki i jednozdaniowe akapity, a sceny seksu brzmią jak przeklejone z innej, pikantniejszej książki. Plus za dialogi z humorem, zwłaszcza scenę z policjantem.

Rozrywka i wartość

5

Rozrywki jest tu więcej, niż sugerują powyższe oceny: wyścigi mają tempo, wątek Rema i jego rodziny ma ciepło, a pytanie, kto zabił Audrey, trzyma przy lekturze. Plus za poważnie pokazaną przemoc domową. Mniej zabawne są sceny 18+ w książce o licealistach, alkohol bez żadnej refleksji i finał, który po 408 stronach zostawia czytelnika z większą liczbą pytań niż na starcie.

Krótko o książce, bez spoilerów

Lucy Graves znajduje młodszą siostrę martwą w szkolnej łazience, nie wierzy w samobójstwo i żeby dotrzeć do mordercy, zaczyna ścigać się nocami u boku Rema Howarda, legendy nielegalnych wyścigów, z którym przed chwilą wygrała. Na okładce thriller, w środku polski romans, w którym zagadka morderstwa co chwilę ustępuje miejsca zadartemu podbródkowi i drgającemu kącikowi ust.

Chcesz poznać fabułę etap po etapie?Streszczenie

Cytat, który zapadł mi w pamięć

„Wkładałam na swoją twarz już tak wiele masek, że sama nie wiedziałam, kogo udawałam”Elita, Natalia Antczak

Poruszane motywy

Natalia Antczak opowiada o maskach. Książka zaczyna się dedykacją dla tych, którzy codziennie nakładają na twarze „perfekcyjne maski”, i cała historia kręci się wokół różnicy między fasadą a tym, co jest za nią. Lucy rano prasuje mundurek, kryje korektorem siniaki i uśmiecha się do gości matki, a nocą w masce wygrywa nielegalne wyścigi. Dom radnej Graves uchodzi za wzorowy, a w rzeczywistości ojciec bije córki, matka liczy im kilogramy i zamiata pod dywan śmierć jednej z nich. Śledztwo w sprawie Audrey prowadzi Lucy coraz głębiej w półświatek, a po drodze odkrywa, jak mało wiedziała o własnej siostrze. O przemocy domowej autorka pisze poważnie, choć z romansową wiarą, że troskliwy chłopak może być schronieniem. Główne elementy historii: Śmierć siostry - Audrey znaleziona w szkolnej łazience i wersja o samobójstwie, w którą Lucy nie wierzy. Przemoc w rodzinie - ojciec, który bije, i matka, która dba przede wszystkim o wizerunek. Nielegalne wyścigi - nocne tory, maski, zakłady i turniej w Nowym Jorku i Nowym Orleanie. Sekrety Audrey - narkotyki, długi i ludzie, którym siostra coś obiecała. Romans z Remem - od szantażu i wzajemnej niechęci do zaufania. Elita - Brooke i Dean, paczka, która staje się dla Lucy rodziną.

Pytania i odpowiedzi

Czy „Elita” Natalii Antczak to pierwszy tom serii?

Otwiera cykl Race. Po polsku ukazały się też „Elita 2” i „Elita. Ostateczny wyścig”, a pierwszy tom kończy się dopiskiem „KONIEC CZĘŚCI PIERWSZEJ” i cliffhangerem, więc drugą część warto mieć pod ręką. Nie myl tej książki z „Elitą” Kiery Cass, czyli drugim tomem „Rywalek” - to zupełnie inna historia.

Ile stron liczy książka?

408 stron w wydaniu Wydawnictwa NieZwykłe z 2024 roku, choć oczywiście zależy to od konkretnego wydania. W środku są prolog, 38 rozdziałów, epilog i playlista z piosenkami do lektury.

Od ilu lat jest ta książka?

Daję próg 18+, mimo że Lucy chodzi do liceum. Są tu trzy sceny seksu opisane wprost, w tym jedna z przypadkowym chłopakiem, którą bohaterka próbuje zagłuszyć ból. Poza tym ciało siostry z ranami na przedramionach, brutalne pobicia przez ojca, próba napaści seksualnej, narkotyki, pistolet przystawiony do głowy, nielegalne walki i alkohol pity przez nastolatków. Jeśli śmierć bliskiej osoby, przemoc w domu albo poczucie, że nic nie znaczysz, dotyczą także ciebie, porozmawiaj z zaufanym dorosłym albo zadzwoń pod telefon zaufania dla dzieci i młodzieży 116 111.

Dla kogo przeznaczona jest ta książka?

Dla relaksatorów, którzy lubią polskie romanse z bad boyem, nocne wyścigi i mroczną tajemnicę w tle, a urwany finał traktują jako powód, żeby od razu sięgnąć po drugi tom. Fani „Start a Fire” poczują się tu jak w domu. Koneserom odradzam: zagadka morderstwa jest głównie pretekstem, a zamiast śledztwa dostają kolejną groźbę od kolejnego mężczyzny w garniturze.

A Ty? Znasz tę książkę?

Oceny czytelników

Twoja ocena może być zupełnie inna niż moja. Dużo zależy od tego, kiedy po nią sięgasz.

Twoja ocena w skali 1-10

Bez logowania. Jeden głos z jednej przeglądarki - możesz go potem zmienić.

Masz inne zdanie? Oceń książkę wyżej albo napisz do mnie na Instagramie lub TikToku.

Co czytać dalej

Przewodnik po zbrodni według grzecznej dziewczynki Holly Jackson Licealistka na tropie mordercy, ale tu śledztwo jest rozpisane porządnie i dochodzi do rozwiązania. ★ 7/10🧠 7💖 8🌶️ 115+ Czytaj recenzję My Beloved Monster Marta Łabęcka Polski thriller YA o żałobie, szkolnej tragedii i śledztwie na własną rękę. ★ 3/10🧠 1💖 5🌶️ 316+ Czytaj recenzję Jedno z nas kłamie Karen M. McManus Też: zagadka śmierci w szkolnej kozie. ★ 7/10🧠 6💖 7🌶️ 215+ Czytaj recenzję
Nic z tego nie pasuje? Zrób test „Co teraz przeczytać?” - 8 pytań i trzy książki dopasowane do ciebie.