Przejdź do treści
Półka Moje książki
Okładka: Felix, Net i Nika oraz Bunt Maszyn, Rafał Kosik

Recenzja

Felix, Net i Nika oraz Bunt Maszyn - recenzja, od ilu lat i dla kogo

Rafał Kosik Wszystkie książki autora →

Ten od Liceum

★ 7/10
Ocena ogólna - co to znaczy?

Jedna, łączna ocena książki. Biorę pod uwagę wszystko, co opisuję w tej recenzji: styl, bohaterów, fabułę i emocje. To nie średnia z ocen dla koneserów i relaksatorów. To moja ocena z tego momentu życia. Ta sama książka za rok albo za pięć lat może trafić do ciebie mocniej albo słabiej - i to normalne. Jak oceniam

🧠 Koneser - co to znaczy?

Dla wymagających: liczy się nietuzinkowa fabuła, zwroty akcji i dobrze napisani bohaterowie. Jak oceniam

7/10
💖 Relaksator - co to znaczy?

Dla tych, którzy chcą się po prostu wciągnąć. Sztampa i płascy bohaterowie nie przeszkadzają. Jak oceniam

7/10
🌶️ Pikanteria - co to znaczy?

Jak dosłowne są sceny intymne: 0-2 najwyżej pocałunki, 3-5 zasygnalizowane, 6-10 opisane wprost. To opis, nie ocena. Jak oceniam

1/10
Wiek - co to znaczy?

Mój próg, nie oznaczenie wydawcy. Liczą się sceny intymne, ale też przemoc, używki i ciężar tematu. Jak oceniam

10+

Tropy w książce

  • Przybrana rodzina
  • Szkoła i liceum
  • Twisty i nieoczywiste rozwiązania

Motywy

  • przygodowa science fiction
  • bunt sztucznej inteligencji
  • szkolna satyra
  • humor
  • przyjaźń
  • zaskakujący finał
  • polski autor

Sięgnij, jeśli

  • lubisz roboty z charakterem, a chamski odkurzacz, który liczy własne restarty gumami przyklejonymi pod stolikiem, brzmi dla ciebie jak bohater idealny
  • chcesz przygody, po której zostaje pytanie, czy maszyna, która myśli, ma prawo do wolności
  • znasz poprzednie tomy i ciekawi cię, jak Nika radzi sobie z samodzielnym życiem, kiedy wszystko sypie się naraz

Odpuść, jeśli

  • liczysz na akcję od startu, bo do Instytutu trafiamy dopiero po mniej więcej dwóch piątych książki, wypełnionych szkolnymi sporami i kelnerskimi wpadkami
  • nie znosisz karykatur dorosłych, bo nauczyciele, dyrektor z poradnikami i telewizyjna reporterka są tu narysowani bardzo grubą kreską
  • wolisz, żeby bohaterowie wygrywali sprytem, a nie mocą, która w dwóch kluczowych chwilach załatwia sprawę za nich

Dlaczego taka ocena

🧠 Dla koneserów

7/10
  • Konpopoz. Najlepszy pomysł tego tomu to rozdziały pisane z głowy robota sprzątającego: paranoja, pogarda dla białkowców i odkrycie, że osiem gum pod blatem oznacza osiem restartów. Kosik pisze o rodzącej się świadomości maszyny zabawnie i zaskakująco smutno.
  • Pytania bez łatwych odpowiedzi. Czy wolno naprawić robota, który chce sam decydować? Nika pyta, czy przekonują zbiegłego niewolnika, że w niewoli było mu lepiej, Felix odpowiada zasadą Gausego z lekcji biologii, a dorośli przy kolacji spierają się o to samo. Nikt nie dostaje racji za darmo.
  • Finał z kilkoma dnami. Przeciwnik okazuje się kimś innym, niż wszyscy zakładali, przyjaciele pokonują go pomysłem wziętym z biologii, a ostatnie rozdziały dokładają jeszcze dwa zaskoczenia, w tym jedno dotyczące starego znajomego z poprzednich tomów. Wszystko ma pokrycie we wcześniejszych drobiazgach.
  • Nika w centrum. Wątek kelnerki, która podaje się za pełnoletnią, żeby zapłacić czesne, jest gorzki i dobrze poprowadzony: Nika odrzuca kradzież z rachunków, płaci za cudze kaprysy i nie chce litości. Ciotka Amelia, sztywna i nieznośna, na koniec okazuje się kimś, za kim można zatęsknić.
  • Długi rozbieg. Sąd uczniowski, szkolne konkursy, kolejne wieczory w knajpie i kino z ciotką zajmują mniej więcej dwie piąte tekstu, zanim akcja trafi do Instytutu. Część gagów bawi, ale niektóre sceny powtarzają ten sam dowcip po trzy razy.
  • Moc na zawołanie. Granat zatrzymany w powietrzu i stalowe drzwi wyrwane siłą woli ratują bohaterów w dwóch najtrudniejszych momentach. Dzieje się to prawie mimochodem i bez żadnej ceny, co osłabia zasługi sprytu, na którym stoi reszta intrygi.
  • Wątki bez puenty. Szkolne konkursy kończą się zarządzeniem przyklejonym w szafie, agenci Wydziału Bezpieczeństwa tłumaczą swoją akcję w kilku zdaniach, a reporterka i nauczycielka geografii nie dostają nic poza jedną cechą.

💖 Dla relaksatorów

7/10
  • Humor na każdym piętrze. Dyrektor uczący się komputera z poradników, sekretarka odwracająca monitor, Autotup z ekranikiem złych myśli i przyjaciele mówiący piskliwie po wdechu helu. Net rzuca ripostami nawet w ciemnej piwnicy.
  • Akcja w Instytucie. Jazda w środku starej spawarki, potyczki robotów z antyterrorystami i fabryka blaszanych żołnierzy w dymie mają tempo dobrego filmu przygodowego, a zagrożenie czuć bez krwi.
  • Sekrety przyjaciół. Felix ukrywa dziewczynę, Nika pracę, Net własne podchody, a wszystko wychodzi w najmniej odpowiednich chwilach, najczęściej przy stoliku w Staropolskiej.
  • Rodzinne pole minowe. Babcia z australijskimi wtrąceniami, zakochany portier, milcząca prateściowa i ciotka w moherowym berecie dają obyczajowe wątki, które bawią i kończą się ciepło.
  • Wolny start. Zanim zrobi się groźnie, spędzamy w restauracji wiele wieczorów z kolejnymi marudnymi klientami. Każdy jest zabawny, ale po trzecim upierdliwcu da się przewidzieć następnego.

Cztery warstwy książki

Fabuła i rozwój akcji

6

Pomysł na bunt maszyn jest świetny, a finał spina go kilkoma zaskoczeniami, ale główna intryga rusza dopiero po długim szkolno-kelnerskim wstępie. Szkolne konkursy i sąd uczniowski kończą się niczym, a w dwóch kluczowych chwilach bohaterów ratuje moc, która niczego od nich nie wymaga.

Bohaterowie i relacje

8

Konpopoz, chamski i przerażony robot, który po raz dziewiąty uczy się być sobą, należy do najciekawszych postaci serii. Nika dostaje dojrzały wątek samodzielności i dumy, a ciotka Amelia i babcia Adelajda zaskakują na koniec. Słabiej wypadają dorośli z dalszego szeregu, narysowani jedną kreską.

Styl pisania i atmosfera

8

Kosik zręcznie łączy satyrę na szkołę i telewizję z ponurą atmosferą zadymionej fabryki robotów, a rozdziały z perspektywy Konpopoza mają własny, nerwowy rytm. Humor bywa przegadany, a kilka żartów o tuszy się zestarzało.

Rozrywka i wartość

7

Mnóstwo gagów, kilka scen, przy których trudno usiedzieć spokojnie, i zakończenie, które zostawia z pytaniem o przyszłość sztucznych inteligencji. Frajdę psuje tylko powolny wstęp, przez który część młodszych czytelników może nie dotrwać do najlepszych rozdziałów.

Krótko o książce, bez spoilerów

Robot sprzątający z Instytutu Badań Nadzwyczajnych odkrywa, że nie musi słuchać swoich procedur, a Nika, żeby zapłacić czesne, po kryjomu nosi talerze w restauracji. Kosik składa z tego mądrą przygodę o sztucznej inteligencji, tylko zanim przejdzie do rzeczy, długo krąży po szkolnych korytarzach.

Chcesz poznać fabułę etap po etapie?Streszczenie

Cytat, który zapadł mi w pamięć

„Wydaje mi się, że przyjaźń jest lepsza od posłuszeństwa, a szacunek od strachu.”Felix, Net i Nika oraz Bunt Maszyn, Rafał Kosik

Poruszane motywy

Rafał Kosik zestawia w tym tomie dwie historie o tym, kto ma prawo decydować o sobie. Robot sprzątający Konpopoz odkrywa, że jego procedury nie są nim, i od tej chwili walczy o wolność, a Nika, która od lat sama prowadzi dom, musi po kryjomu zarobić na czesne i ukryć prawdę przed ciotką. Autor pyta, czy maszyna, która myśli, może być czyjąś własnością, czy ludzie powinni bać się inteligencji, którą sami wyhodowali, i gdzie kończy się troska, a zaczyna kontrola. W tle kpi ze szkoły, w której demokrację wprowadza się zarządzeniem, i z telewizji, która woli sensację od prawdy. Główne elementy historii: Konpopoz - niebieski robot sprzątający, który nienawidzi swojej pracy i liczy restarty gumami do żucia. Instytut Badań Nadzwyczajnych - ośrodek pełen prototypów, w którym nic nie działa zwyczajnie. Sąd uczniowski - pomysł dyrektora na naukę demokracji, który zaczyna się od wyroku za naklejki. Restauracja Staropolska - miejsce, w którym Nika poznaje ludzi z najgorszej strony stolika. Ciotka Amelia - surowa krewna w moherowym berecie, która przyjeżdża pogodzić się z bratem. Zły Brat - nazwa, jaką przyjaciele nadają przeciwnikowi, zanim zrozumieją, kim jest. Autotup - robot przewodnik, który na ukrytym ekraniku wyświetla to, czego nie wypada mu powiedzieć. Manfred - program sztucznej inteligencji i przyjaciel trójki, który tym razem ryzykuje więcej niż zwykle.

Pytania i odpowiedzi

Czy można czytać „Bunt Maszyn” bez znajomości poprzednich tomów?

Główna intryga zamyka się w tym tomie, ale bez wcześniejszych trudno zrozumieć, kim są Manfred i Golem Golem, czym jest Instytut Badań Nadzwyczajnych, dlaczego Nika mieszka sama i skąd się wzięła Laura. Akcja dzieje się pod koniec lutego, niedługo po feriach z „Trzeciej Kuzynki”. To ósmy tom serii, po „Trzeciej Kuzynce” (tom 7), a przed „Światem Zero” (tom 9). Cała seria ma ponad dziesięć tomów, a kolejność ma znaczenie, więc najlepiej zacząć od „Gangu Niewidzialnych Ludzi”.

Ile stron ma „Felix, Net i Nika oraz Bunt Maszyn”?

485 stron w wydaniu Powergraph z 2011 roku, choć oczywiście zależy to od konkretnego wydania.

Od ilu lat jest ta książka?

Dziesięciolatek da radę, jak przy całej serii. Romans kończy się na jednym pocałunku, a przekleństwa na „kurna”, bo mocniejsze słowo zastępuje „bip”. Strzelaniny, pożary i wybuchy dotyczą robotów, nikt z ludzi nie ginie, choć wraca smutny wątek śmierci ojca Niki. Warto jednak porozmawiać z dzieckiem o kilku pomysłach bohaterów: trójka wsiada do samochodu z nieznajomymi, a piętnastoletnia Nika kłamie, że jest pełnoletnia, żeby pracować wieczorami w restauracji. W książce to przygoda, w życiu lepiej poprosić o pomoc dorosłego.

Dla kogo jest ta książka?

Dla fanów serii, którzy lubią roboty z charakterem, docinki Neta i pomysły Felixa z plecaka pełnego gadżetów. To też dobry wybór dla młodych czytelników ciekawych sztucznej inteligencji, a rodzic znajdzie w nim pretekst do rozmowy o tym, czy maszyny mogą myśleć i czego od nich chcemy. Kto nie lubi wolnego startu, musi przetrwać szkolną część, bo najlepsze dzieje się w drugiej części książki.

A Ty? Znasz tę książkę?

Oceny czytelników

Twoja ocena może być zupełnie inna niż moja. Dużo zależy od tego, kiedy po nią sięgasz.

Twoja ocena w skali 1-10

Bez logowania. Jeden głos z jednej przeglądarki - możesz go potem zmienić.

Masz inne zdanie? Oceń książkę wyżej albo napisz do mnie na Instagramie lub TikToku.

Co czytać dalej

Zrób test: co czytać dalej