Przejdź do treści
Półka Moje książki
Okładka: Felix, Net i Nika oraz Fantologia, Rafał Kosik i inni

Recenzja

Felix, Net i Nika oraz Fantologia - recenzja, od ilu lat i dla kogo

Rafał Kosik i inni

Ten od Liceum

★ 6/10
Ocena ogólna - co to znaczy?

Jedna, łączna ocena książki. Biorę pod uwagę wszystko, co opisuję w tej recenzji: styl, bohaterów, fabułę i emocje. To nie średnia z ocen dla koneserów i relaksatorów. To moja ocena z tego momentu życia. Ta sama książka za rok albo za pięć lat może trafić do ciebie mocniej albo słabiej - i to normalne. Jak oceniam

🧠 Koneser - co to znaczy?

Dla wymagających: liczy się nietuzinkowa fabuła, zwroty akcji i dobrze napisani bohaterowie. Jak oceniam

5/10
💖 Relaksator - co to znaczy?

Dla tych, którzy chcą się po prostu wciągnąć. Sztampa i płascy bohaterowie nie przeszkadzają. Jak oceniam

6/10
🌶️ Pikanteria - co to znaczy?

Jak dosłowne są sceny intymne: 0-2 najwyżej pocałunki, 3-5 zasygnalizowane, 6-10 opisane wprost. To opis, nie ocena. Jak oceniam

2/10
Wiek - co to znaczy?

Mój próg, nie oznaczenie wydawcy. Liczą się sceny intymne, ale też przemoc, używki i ciężar tematu. Jak oceniam

12+

Tropy w książce

Motywy

  • antologia opowiadań
  • przygodowa science fiction
  • światy alternatywne
  • podróże w czasie
  • szkolny humor
  • satyra na aplikacje i sztuczną inteligencję
  • polscy autorzy

Sięgnij, jeśli

  • przeczytałeś całą serię i chcesz zobaczyć Felixa, Neta i Nikę oczami dwudziestu innych autorów
  • ciekawi cię młodość babci Lusi i dziadka Leona, mama Niki albo dorosła superpaczka z dziećmi
  • lubisz Kosika w wersji satyrycznej i masz ochotę na jego „Qsmos” o habitacie, aplikacji i umowie, której nikt nie przeczytał

Odpuść, jeśli

  • zaczynasz przygodę z serią, bo wiele opowiadań zdradza wydarzenia z późniejszych tomów
  • oczekujesz jednej spójnej powieści, a nie zbioru, w którym Felix raz chodzi z Laurą, a raz całuje Zosię
  • wolisz zamknięte historie, bo kilka tekstów kończy się jak prolog do książki, której nie ma

Dlaczego taka ocena

🧠 Dla koneserów

5/10
  • Najmocniejsze teksty. „Jaskrawoczerwone” Konrada Domagały to dojrzała historia o Felixie, który przegrał, i o tym, czy lepiej pamiętać porażkę, czy ją wymazać. „B0.06” Justyny Łuć zamienia notatki psycholożki w zapis traumy trojga czternastolatków, przeplatany sesjami terapii robota-odkurzacza, a „Miasto” Natalii Maleszewskiej pisze o Powstaniu z powagą i czułością, bez patosu.
  • Kosik na koniec. „Qsmos” to satyra na aplikacje, które podsłuchują, na umowy pisane przez maszyny dla nikogo i na realizm podrabiany z dykty. Paragrafy spływające na zegarek Felixa i ostatnia scena z urzędniczkami z pomocy społecznej należą do najlepszych pomysłów w całym tomie.
  • Tło na pierwszym planie. Aurelia po śmierci babci w „Kluczu do szczęścia”, mama Niki w „1997” i Gilbert ze swoimi ślimakami dostają tu więcej głębi niż w niejednym tomie serii. To najciekawsza rzecz, jaką antologia mogła zrobić z cudzymi bohaterami.
  • Prologi bez książek. „Serce Pustyni”, „Nibykot”, „Zagubiona” i „Numer seryjny LP20” kończą się tam, gdzie powinna się zacząć właściwa fabuła. Pomysły są ciekawe, ale zostaje po nich zapowiedź, której nikt nie dokończy.
  • Kanon na sto sposobów. Teksty przeczą sobie nawzajem: Nika jest z Netem, a potem wspomina wycieczkę we dwoje z Felixem, Felix całuje raz Laurę, raz Zosię, a mama Niki w jednym opowiadaniu nie żyje, w innym zostaje uprowadzona. Przy antologii to zrozumiałe, ale czytana po kolei robi mętlik.
  • Szkolne wypracowania. „Paskuda z Zalewu Zegrzyńskiego” wylicza kolejne obiady i kolejne „stwierdził”, a „Siekierezada” zamiast humoru daje rubaszne aluzje do nocy z księżniczką i bicie Neta pałką. Między nimi a najlepszymi tekstami jest przepaść warsztatu.

💖 Dla relaksatorów

6/10
  • Rozpiętość nastrojów. Po komedii pomyłek z australijskim sobowtórem Neta przychodzą strachy wśród archeologów, a po nich bal u Witkacego z rzeką, która przenosi butelki przez sto lat. Jeśli jeden tekst nie podejdzie, następny będzie zupełnie inny.
  • Śmiech w wielu odcieniach. Zalana akademia w „Déjà vu”, hipopotamy w tutu na warszawskich światłach, krasnolud Rysiek walczący o godność swojej rasy i Net, który przeciąga zdalną lekcję chemii opóźnieniem sygnału z Marsa.
  • Superpaczka w nowych rolach. Dorośli przyjaciele z dziećmi i firmą, sześcioletnia Nika na plaży, kadeci w carskiej Warszawie. Kto lubi tych bohaterów, zobaczy ich tam, gdzie seria ich nie zabiera.
  • Nierówny poziom. Na każde opowiadanie, które bawi, przypada takie, które się dłuży. Najmocniej „Paskuda” i „Siekierezada”, ale też kilka szkiców, po których zostaje pytanie, po co się zaczęły.
  • Mętlik dla świeżych czytelników. Bez znajomości późniejszych tomów sporo nawiązań, od Bezkształtu i Złotego Jeża po Leopoldynę i Hongkong, zostaje pustymi nazwami.

Cztery warstwy książki

Fabuła i rozwój akcji

5

Jako całość tom nie ma fabuły, a pojedyncze opowiadania mają bardzo różną konstrukcję. „Déjà vu”, „Mazurska maskarada”, „Jaskrawoczerwone” i „Qsmos” mają porządny początek, środek i puentę. Kilka innych kończy się zapowiedzią, a „Siekierezada” i „Paskuda” idą od sceny do sceny bez napięcia.

Bohaterowie i relacje

6

Najciekawsi są ci, których seria zwykle trzyma w tle: Aurelia, Gilbert, babcia Lusia, Renata Mickiewicz i Konpopoz. Sama trójka bywa sobą, ale u części autorów Net jest tylko automatem do żartów o jedzeniu, a Felix i Nika zmieniają charaktery i sympatie zależnie od opowiadania.

Styl pisania i atmosfera

6

Rozrzut jest ogromny: od sprawnej, dowcipnej prozy Kosika i kilku autorów, którzy złapali jego rytm, po teksty pisane jak szkolne wypracowanie, z jadłospisem i powtarzanym „stwierdził”. Przypisy bywają zabawne, ale część popkulturowych żartów (Kozidrak, Dukaj, Szostak) trafi raczej do rodziców niż do nastolatków.

Rozrywka i wartość

6

Do czytania po kawałku, jedno opowiadanie na wieczór, raczej dla fanów, którzy znają serię do końca. Cztery-pięć tekstów zapamiętam na długo, kilka da się pominąć bez straty.

Krótko o książce, bez spoilerów

Dwadzieścia jeden opowiadań ze świata Felixa, Neta i Niki: dwadzieścia napisali inni autorzy, zamykający tom „Qsmos” sam Rafał Kosik. Obok tekstów, które śmiało mogłyby trafić do serii, są tu prologi bez dalszego ciągu i pomysły, które nie wyszły poza żart.

Chcesz poznać fabułę etap po etapie?Streszczenie

Cytat, który zapadł mi w pamięć

„Nie będzie problemu z prywatnością, jeśli nie będzie prywatności. Prywatność to przeżytek.”Felix, Net i Nika oraz Fantologia, Rafał Kosik

Poruszane motywy

Fantologia pokazuje, co z serią Kosika robią inni, gdy dostaną jego bohaterów do ręki. Jedni piszą kolejne szkolne przygody w duchu pierwszych tomów, inni dopowiadają to, co seria zostawiła w cieniu: młodość dziadków Felixa w okupowanej Warszawie, los mamy Niki, terapię po wędrówce przez światy, dorosłość superpaczki. Najczęściej wraca pytanie o drugą szansę - Felix z innego świata chce zapomnieć, że chybił, Leon chce cofnąć czas, żeby Lusia zobaczyła brata, a Aurelia chciałaby przeprosić babcię, której już nie ma. Kosik w zamykającym tom opowiadaniu „Qsmos” wraca do swojego ulubionego tematu: technologii, która obiecuje wygodę, a zabiera prywatność. Główne elementy historii: Pierścień i alterświaty - przejścia, przez które przyjaciele trafiają do innych wersji siebie. Babcia Lusia i dziadek Leon - zaręczyny w przededniu wojny, Powstanie i odkrycie podróży w czasie. Renata Mickiewicz - mama Niki, agentka, której Agencja nie pozwala odejść. Aplikacja Q i Matka - platforma, która zna użytkowników lepiej niż oni sami, i sztuczna inteligencja z paragrafem na każdą okazję. Szkoła numer trzynaście - Stokrotka, Eftep, Konstancja, Butler i ich uczniowie na akademiach, sprawdzianach i wycieczkach. Postacie z drugiego szeregu - Aurelia, Gilbert, Zosia i Konpopoz z własnymi historiami.

Pytania i odpowiedzi

Czy „Fantologię” można czytać bez znajomości serii i czy zdradza fabułę wcześniejszych tomów?

Wydawca zapewnia na liście tomów, że każdy da się czytać niezależnie, ale przy tej książce to się nie sprawdza. Opowiadania zakładają, że znasz bohaterów, Instytut, Manfreda i szkołę, a wiele sięga do późniejszych tomów: Pierścienia i Złotego Jeża, Leopoldyny z Sudetów, Bulbota czy komputera kwantowego w Hongkongu. Zdradza też sporo, między innymi to, że Laura zostaje dziewczyną Felixa, Net i Nika parą, i jak skończyła się sprawa w Hongkongu. Bez znajomości serii obronią się głównie „Qsmos”, „Déjà vu”, „Dziobacza przysługa”, „Paskuda z Zalewu Zegrzyńskiego” i „Miasto”. Najlepiej sięgnąć po antologię na końcu, po przeczytaniu serii po kolei od pierwszego tomu, „Gangu Niewidzialnych Ludzi”.

Ile stron ma „Felix, Net i Nika oraz Fantologia”?

477 stron w wydaniu Powergraph z 2024 roku, choć oczywiście zależy to od konkretnego wydania.

Od ilu lat jest ta książka?

Daję 12+, choć serię polecam od 10 lat. Kilka opowiadań jest wyraźnie poważniejszych: śmierć brata w zbombardowanym szpitalu w czasie Powstania, matka zabrana córce przez tajną agencję, trauma Niki po wędrówce przez światy i wzmianka o strzelaninie w szkole. W „Siekierezadzie” nastolatki trafiają na dwór księżniczki, która ścina swoich nocnych gości, a w „Piętnastej Rocznicy” bohaterowie są dorośli i piją drinki. Erotyki nie ma, kończy się na pocałunkach. Jeśli któraś z historii o stracie i poczuciu winy mocno poruszy młodszego czytelnika, warto o niej porozmawiać z dorosłym, a w trudnej chwili można zadzwonić pod 116 111.

Dla kogo jest ta książka?

Dla fanów, którzy przeczytali serię i nie chcą się rozstawać z bohaterami, oraz dla dorosłych, którzy dorastali z Felixem, Netem i Niką - kilka tekstów pisano wyraźnie z myślą o nich. Relaksator znajdzie tu sporo śmiechu, ale musi przełknąć kilka słabszych opowiadań. Wymagający czytelnik powinien zacząć od „Jaskrawoczerwonego”, „B0.06”, „Miasta” i Kosikowego „Qsmos”, a resztę traktować jak dodatek.

A Ty? Znasz tę książkę?

Oceny czytelników

Twoja ocena może być zupełnie inna niż moja. Dużo zależy od tego, kiedy po nią sięgasz.

Twoja ocena w skali 1-10

Bez logowania. Jeden głos z jednej przeglądarki - możesz go potem zmienić.

Masz inne zdanie? Oceń książkę wyżej albo napisz do mnie na Instagramie lub TikToku.

Co czytać dalej

Zrób test: co czytać dalej